ΜΕΤΡΟΝ ΑΡΙΣΤΟΝ.

Τα αποφθέγματα είναι ευφυείς ρήσεις σοφών, με κύριο χαρακτηριστικόν τους τον βραχύ και περιληπτικό λόγο. Είναι συμπυκνωμένη γνώση. Δηλαδή, με λίγες λέξεις λέγουν πολλά και υπονοούν περισσότερα . Άλλως τε ,όπως γράφει και ο Πλάτων στον »Πρωταγόρα »: << το λακωνίζειν πολύ μάλλον έστιν φιλοσοφείν ή φιλογυμναστείν >> .

ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΙΚΟΝ ΛΕΞΙΚΟΝ – » ΗΛΙΟΥ ».

Απόφθεγμα { < από + φθέγγομαι > φθέγμα , φθόγγος } =
εκφέρω φανερά την γνώμη μου.

Το »Μέτρον άριστον ‘‘ είναι ένα πασίγνωστον απόφθεγμα του Κλεοβούλου του Λινδίου . Το μέτρον ,ως εργαλείον, μετράει ποσότητα και όχι ποιότητα [ η οποία ανιχνεύεται ή διαπιστώνεται ] .Βεβαίως ,η ποσότητα έχει σχέση με την ποσότητα και οι ποσοτικές αλλαγές επιφέρουν αλλαγή και στην ποιότητα { βλ. Νόμοι της Διαλεκτικής Λογικής } , αλλά αυτό δεν συμβαίνει πάντα. Ακόμη το μέτρο είναι εργαλείο για τον προσδιορισμό του μέσου μεταξύ δύο άκρων .Γι’ αυτόν τον λόγον το μέτρον είναι άριστον [ υπερθετικός βαθμός του αγαθός ] ,δηλαδή πάρα πολύ αγαθόν ή πρώτον ποιοτικώς. Υπάρχει βέβαια και ένα ψευδο – απόφθεγμα το » παν μέτρον άριστον » , απότοκο σοφιστείας που αλλοιώνει τα λόγια του Κλεοβούλου [ εις εκ των επτά σοφών } το οποίον θα διερευνηθεί εκτενώς ,όπως θα διερευνηθεί και του Πρωταγόρου το »πάντων χρημάτων μέτρον εστίν άνθρωπος ». Επίσης θα ερευνηθεί το πόθεν της εκφράσεως »λάβε μέτρα ή πάρε μέτρα» και ποία η σχέση της με το μέτρο.

ΔΙΟΓΕΝΟΥΣ ΛΑΕΡΤΙΟΥ – » Βίοι Φιλοσόφων », { Α’ }.

[6].ΚΛΕΟΒΟΥΛΟΣ Ο ΛΙΝΔΙΟΣ .

Δικό του ήταν το απόφθεγμα : » μέτρον άριστον’‘.

Ι . ΣΤΟΒΑΙΟΥ – » Ανθολόγιον », { Γ’.Περί φρονήσεως }.

[ 79 ]. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΦΑΛΗΡΕΩΣ – » Αποφθέγματα των επτά σοφών ».

Ο Κλεόβουλος του Ευαγόρου ο Λίνδιος είπε : » Μέτρον άριστον ».

ΓΕΡ. ΜΑΡΚΑΝΤΩΝΑΤΟΥ – » Λατινικές και άλλες ξενόγλωσσες φράσεις «.

» Aurea mediocritas »= χρυσή μετριότης.



A’.ΜΕΤΡΟΝ

ΔΑΜ. ΣΤΡΟΥΜΠΟΥΛΗ – » Ετυμολογικό λεξικό της Ελληνικής »

  1. ΡΙΖΑ *[ ΜΑ- }.

hcghgh

2. ΡΙΖΑ * [ ΜΕ- ] / [ ΜΗ- ].

Από ρ. * [ ΜΑ 3 ] : Σκέπτομαι ,επινοώ —–>

–> ρ. * [ ΜΕ- ] Μέδομαι / ρ. * [ ΜΗ- ] Μήδομαι.

ΑΝΝΗΣ ΤΖΙΡΟΠΟΥΛΟΥ-ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ -» Ο εν τη λέξει Λόγος ».

ΜΕ + ΤΡΟΝ : [ ΤΡΟΝ ] όργανον προς εύρεσιν του [ ΜΕ ] .

Κατάληξις –τρα ,-τρον : Σηματοδοτεί το όργανον δια του οποίου εκτελείται κάτι { π.χ. φαρέ-τρα , άρο-τρον } ή τον τόπον όπου επιτελείται κάτι {π.χ. ιατρείον ,θέατρον }.

Ι.ΠΑΝΤΑΖΙΔΟΥ – » Ομηρικόν Λεξικόν ».

Mέτρον : α] το όργανον δια του οποίου μετρούμε το ποσόν του μήκους το λαμβανόμενον ως μονάς εις μέτρησιν .

T. S. GAISFORD – » Mέγα Ετυμολογικόν Λεξικόν ».

Μέτρον : μείρω [ μερίζω και αριθμώ ] > μέρτρον — αποβολή του [ ρ ] —> μέτρον. Μέσος : το τα μέρη ίσα έχειν .Από μερίζω ,μερίσω ,μεριστός –[ συγκοπή ] —> μέσος. Μεσίτης = ο μεσάζων.

J.B.HOFMANN- » Ετυμολογικόν λεξικόν της Αρχαίας Ελληνικής ».

Μέτρον ,.Μέτριος ,Μετρέω , Μετριάζω . Μάλλον εκ * med-tron {βλ. μέδω }, ρ.*me { βλ.μήτις}.

Ι . ΣΤΑΜΑΤΑΚΟΥ – » Λεξικόν της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσης ».

Μέτρον ,μέτριος ,μετρικός ,μετρείν , μετρητής . Μέτρον < μέδομαι . Μήτις > metior , mensa ,mensura.

Ι . ΣΤΑΜΑΤΑΚΟΥ – » Λεξικόν της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσης ».

Μήτις : η δύναμις [ ικανότητα ] του δίδειν σοφάς συμβουλάς ,σοφία, ευφυ’ί’α ,σύνεσις ,επιδεξιότης ,πανουργία, πονηρία ,δολιότης // σχέδιον , επιχείρησις .


Η ΜΗΤΙΣ.

ΗΣΙΟΔΟΥ – » Θεογονία », { στ.886 – 900 }.

Ο Ζεύς , ο βασιλιάς των θεών , πρώτη σύζυγόν του [ άλοχος : α αθροιστ. + λέχος =κλίνη } πήρε την Μήτιδα ,που γνώριζε περισσότερα από τους θεούς και τους θνητούς ανθρώπους.

ΗΣΙΟΔΟΥ – » Θεογονία ».

Η Μήτις.

ΑΠΟΛΛΟΔΩΡΟΥ – » Βιβλιοθήκη » , { Α’. II , III }.

Ζευγάρωσε ο Ζεύς με την Μήτιν ,που άλλαξε πολλές γνώμες ,να ξαπλώσει ή να μην ξαπλώσει μαζί του ,και αφού έμεινε αυτή έγκυος έσπευσε και την κατάπιε .

I. ΚΑΚΡΙΔΗ – » Ελληνική Μυθολογία », { Β’.2 σελ. 98-99 }.

Η γέννησις της Αθηνάς..Μελανόμορφος αμφορέας { ~550-540 π.Χ. } Παρίσι,Λούβρο [ F 32 ].
Διακρίνονται από αριστερά : μία Θεά, ο Ποσειδών ,ο θεός των Υδάτων με την τρίαινα » από δεξιά : η Ειλείθυια ,η θεά του τοκετού και πίσω της ο Άρης , ο θεός του πολέμου. Στο κέντρο : ο Δίας και ΠΆΝΩ στο κεφάλι του η Αθηνά, η θεά της σοφίας. [ σ.σ. Κάτω από τον θρόνο του Διός εικάζεται ,ότι εικονίζεται η Μήτις ].


H.LIDDELL – R. SCOTT – » Μέγα Λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Μην / μης / μείς : ο μήνας { επειδή στους αρχαίους χρόνους η σελήνη ήταν το μέτρο του μηνός } , η μήνη { =σελήνη } , η μήνις / μάνις {= θε’ι’κή οργή }. Λατ. mensis .

ΑΠΟΛΛΩΝΙΟΥ [ Σοφιστού] – » Λεξικόν κατά στοιχείων Ιλιάδος και Οδυσσείας ».

Μήδεα = 1.τα βουλεύματα [ αποφάσεις ,ως προ’ι’όντα βουλεύσεως } 2. τα αιδοία [ < αιδώς ] = τα σεβαστά γεννητικά όργανα.

Ι . ΣΤΑΜΑΤΑΚΟΥ – » Λεξικόν της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσης ».

Μέδω : άρχω ,κυβερνώ,βασιλεύω,προστατεύω .Μέδων ,μέδουσα [ < μεδέων ,μεδέουσα ] = φύλαξ ,προστάτης ,άρχων ,κύριος. Μέδουσα : όνομα Γοργόνας. // Μέδομαι = φροντίζω περί τινός ,προνοώ, σκέπτομαι περί τινός.,έχω κατά νούν. /// σχεδιάζω ,επινοώ ,μηχανώμαι τι.

Ι . ΣΤΑΜΑΤΑΚΟΥ – » Λεξικόν της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσης ».

Μήδομαι [ < μήδος ] :
1]. βουλεύομαι ,σκέπτομαι ,έχω κατά νου ,συλλογίζομαι // σχεδιάζω ,μηχανεύομαι ,επινοώ // αποφασίζω // συμβουλεύω 2]. όπως και το μήτις ,σημαίνει φροντίδα,μέριμνα,ανησυχία [ δι’ ετυμ. βλ. μέδω ].

I.ZΩΝΑΡΑ – » Λεξικόν ».

Μήστωρ , Μήδεα , Μήνη , Μήδω , Μήθω ,Μεστός , Μείς [ μην ].

ΑΝΘ.ΓΑΖΗ – » Λεξικό της Ελληνικής γλώσσης ».

Mέτρον : ο κανών και το σκεύος αυτό β]. το στερεόν [ κυβ.μ ] γ] το εμβαδόν δ] το σωστόν μέτρον ,η συμμετρία ,η αναλογία ε] το ποιητικόν μέτρον.

ΣΚΑΡΛ.ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ – » Λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Μέτριος : 1]. ο έχων το απαιτούμενο μέτρο , ο μεταξύ των δύο άκρων, ο μεσαίος ,σύμμετρος ,ανάλογος .Μέτρον : { συγγ. στο Μέσον } κάθε όργανον δια του οποίου μετρείται κάτι, σκεύος ορισμένο προς μέτρηση υγρών. 4]. ο μέσος όρος , το μέτριον. Μετρονόμος : { Αθην.} ο διορισμένος να επιτηρεί τα μέτρα των πωλητών στην αγορά.

‘ ΤΑ ΜΕΤΡΑ ».

Δ. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ – » Μέγα λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Μέτρον : 8}.{ μτφ.} ο τρόπος ,ο κανών 9}. το προσήκον ή αρμόζον ή όριον ,το μέσον μεταξύ δύο αντιθέτων , αποφυγή ακροτήτων ,μέσος όρος ,αναλογία, συμμετρία 16}. ‘‘τα μέτρα’ = το σύνολο των ενεργειών προς επίτευξιν ορισμένου σκοπού .

ΠΑΠΥΡΟΥ – » Λεξικό της Ελληνικής γλώσσας » .

» Τα μέτρα’ , το σύνολο ενεργειών για την επίτευξη ορισμένου σκοπού ,είναι απόδοση στην Ελληνική γλώσσα των Γαλλικών << prendre de mesures >> , << mesures conservatoire >> .

ΣΤΕΦ. ΚΟΥΜΑΝΟΥΔΗ – » Συναγωγή νέων λέξεων ».

» Μέτρα »{ κατά την σημασία του Γερμ. Maassregel και του Γαλλ. mesures] H λέξις μέτρον το πάλαι [ παλαιά ] δεν ήταν σε χρήση με την σημασία αυτή.

ΦΑΙΔ.ΚΟΥΚΟΥΛΕ – » Βυζαντινών βίος και πολιτισμός »,{ Ε’ ,σελ.105 }.

»Λάβε τα μέτρα σου ‘.

ΙΔΡ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗ – » Λεξικό της κοινής Νεο-ελληνικής ».

Μέτρο { γαλλ. mètre ,mesures }.

Γ . ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗ – » Ετυμολογικό λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας ».

Mέτρο < μέτρον < θ.* ma – { με παραγωγικό τέρμα –τρον } μεταπτωτική βαθμίδα του Ι.Ε *[ me – ] =μετρώ ,ορίζω. Λατ, metior = μετρώ // μη-τις = σοφία,φρόνηση.Μέσω του Λατ. metrum ,η λέξη διαδόθηκε ευρέως σε διάφορες γλώσσες . .ΣΧΟΛΙΟ : το ρητό ‘‘μέτρον άριστον » { σήμερα επίσης »παν μέτρον άριστον» ] ,που κατέστη παροιμιώδες ,λόγω της σημασίας του για το ελληνικό πολιτισμό ,αποδίδεται στον Κλεόβουλο.



[ Ι.Ε. ] ΙΝΔΟΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ……

Είναι η θεωρητική κατασκευή ,της δήθεν υπάρξεως μιας φυλής – φαντάσματος , που »μυστηριωδώς» δεν αναφέρεται από καμμία ιστορική πηγή ,που μιλούσε μια γλώσσα φάντασμα, της οποίας δυστυχώς κανένα γραπτό μνημείο δεν έχει βρεθεί, επειδή απλώς δεν είχε ποτέ γραφή { Jean Boyffartigue : οι Ι.Ε. είναι εντελώς ανύπαρκτοι ]. Πώς είναι δυνατόν ,η κατασκευή μιας ανυπόστατης { άνευ αποδείξεων } επιστημονικώς υποθέσεως για την ύπαρξη μιας »πρωτο-γλώσσας» ,να δημιουργήσει …»πρωτοφυλή» ; Διότι εάν υπήρχε τέτοια γλώσσα ,θα έπρεπε να υπάρχει και ο αντίστοιχος λαός ,που την μιλούσε . Mε υποθέσεις ,όμως, άνευ αποδείξεων δεν προχωράει η επιστήμη ,παρά μόνον η συγγραφή έργων ‘επιστημονικής φαντασίας’ και κινηματογραφικών ταινιών.

ΑΝΝΗΣ ΤΖΙΡΟΠΟΥΛΟΥ – ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ – »Αρχιγένειθλος Ελληνική γλώσσα ».

»Γλώσσης περιπέτειαι » και » Ινδοευρωπα’ι’κά ».

GEORGE MOUNIN – » Κλειδιά για την γλωσσολογία », { σελ.31-32 }.

Βασικό σφάλμα της συγκριτικής αυτής γλωσσολογίας υπήρξε το ότι δεν ελήφθη καθόλου υπ’όψιν η ιστορική εποχή των γλωσσικών καταστάσεων τις οποίες συνέκριναν.{ σ.σ. όπως στην ιστορία δεν είναι δυνατόν να γίνει σύγκριση μιας ιστορικής περιόδου με μία άλλη }.

Η ιστορική γλωσσολογία .

σύγκριναν τα σανσκριτικά της πρώτης χιλιετίας ,τα ελληνικά του 8ου αιώνα π.Χ. ,τα λατινικά του 5ου αιώνα π.Χ.με τα γοτθικά του 4ου μ.Χ. ,τα σλαβικά του 9ου αιώνα μ.Χ. με τα περσικά του 16ου ή του 18ου αιώνα μ.Χ…Η γλώσσα δεν είναι βιολογικός οργανισμός ,αλλά ανθρώπινος θεσμός . Η γλωσσολογία δεν ανήκει στις φυσιογνωστικές επιστήμες ,αλλά << όπως τα άλλα προ’ι’όντα του ανθρωπίνου πολιτισμού[…] είναι μια ιστορική επιστήμη >>

Γ.Χ.ΧΟΥΡΜΟΥΖΙΑΔΗ – » Η επέλαση των βαρβάρων ».

Το παραμύθι περί » Ινδοευρωπαίων».!

Γ . ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗ – » Ετυμολογικό λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας ».

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΟΡΩΝ [ ΕΠ53 ].

Ινδοευρωπα’ι’κή *[ Ι.Ε. ]: υποθετική πρωτογλώσσα ,που θεωρείται η αρχαιότατη μορφή γλώσσας [ μητέρα -γλώσσα ] .Οι Ι.Ε. τύποι , συνήθως ρίζες , δηλώνονται φωνητικά με λατινικούς χαρακτήρες [ ! ] και φέρουν στην αρχή αστερίσκο {*} για να δηλωθεί , ότι πρόκειται περί υποθετικών [ συγκριτικά επανασυντεθειμένων και ΟΧΙ περί μαρτυρουμένων τύπων !



ΕΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ – » Θησαυρός της Ελληνικής γλώσσης ».

Μέτρον : Μensura = μεζούρα . Μodus = μέτρον [ Linea / linia { < linum } = στάθμη ,κανών,όρος ,όριον.Temperamentum { < tempero : κεράννυμι τι [ ανακατεύω ] < tempo : χρόνος } = κράσις , ευκρασία, μετριότης, ταμπεραμέντο ].

ΣΤΕΦ. ΚΟΥΜΑΝΟΥΔΗ – » Λεξικόν Λατινο-Ελληνικόν ».

Mensura { < metior } : 1. το μετρείν τι. 2. συμμετρία 3. μήκος ,μέγεθος ,δύναμις κ.τ.τ. 4. μέτρησις. Mensus-a-um = μετρηθείς -θείσα -θέν.

ΕΥ. ΤΣΑΚΑΛΩΤΟΥ – »’ Λεξικόν Λατινο-Ελληνικόν ».

Modus -i : μέτρον { =το προσήκον ,αρμόδιον μέτρον } , μέτριον .

ΑΝΝΗΣ ΤΖΙΡΟΠΟΥΛΟΥ-ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ – » Αρχιγένεθλος Ελληνική γλώσσα ».

Medecin ,medical,medication ,mode ,modele, mediter,medium.

ΕΥΜΕΤΡΙΑ { ΕΥ + ΜΕΤΡΟΝ }

ΗΣΙΟΔΟΥ – » Έργα και ημέραι », { στ.349-350 , 694 }.

Να μετράς σωστά [ ευ ] ,ό,τι δανείζεσαι και σωστά [ ευ ] να τα επιστρέφεις .
Να τηρείς τα μέτρα .

H .LIDDELL & R. SCOTT – » Μέγα λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Ευμετρία [ ευ + μέτρον ] : το καλόν [ευ ] μέτρον ,η καλή [ευ ] αναλογία .

ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΛΟΓΓΙΝΟΥ – » Περί ύψους », { fragm. III .6 }.

Το δε μέτρον λέγεται πολλαχώς [ με πολλές έννοιες ].Διότι και την ευμετρίαν μέτρον την προσαγορεύουμε [ονομάζουμε ] ,όπως ο ειπών << μέτρον άριστον >>,είτε είναι σοφόν απόφθεγμα είτε θείον ανάθημα [αφιέρωμα] .Ο Απόλλων δε είναι αρμοδιώτατος περί αυτού ,επειδή και των μέτρων είναι εφευρέτης. Το δε μέτρο έχει προέλθει από το ρήμα μείρω ,το οποίον σημαίνει μερίζω [= διαιρώ,διανέμω ] .Διότι όπως από το σείω γίνεται το σείστρον και από το δέρω γίνεται το δέρτρον και από το φέρω το φέρτρον ,έτσι και από το μείρω > μέρτρον > μέτρον.

ΣΩΚΡ.ΤΖΙΒΑΝΟΠΟΥΛΟΥ – » Λεξικόν των Ελληνικών και Ρωμα’ι’κών αρχαιοτήτων ».

Μέτρον { mensura } : φανερώνει την χρήση του αριθμού επί του ποσού ή ειδικότερα την σύγκριση διαφόρων ποσοτήτων δια αριθμητικής βάσεως .. Μετρικόν σύστημα καλείται το σύνολο των μετρικών μονάδων μαζί με τις υποδιαιρέσεις τους.

ΟΜΗΡΟΥ – » Οδύσσεια », { ο’ , 69-71 }.

» αμείνω δ’ αίσιμα πάντα » = καλλίτερον το πρέπον πάντα { δηλ. ούτε υπερβολική φιλία ,ούτε υπερβολική έχθρα }.Αμείνων ,άμεινον : συγκρ. του αγαθός { α στερ. + μείων } = ο μη ελάσσων τινός [ Μ.Ε.Λ ] , [ για προσ.] καλλίτερος ,ισχυρότερος , [ για πραγμ.] ωφελιμώτερος ,σκοπιμώτερος. Αίσιμος { < Αίσα : η μοίρα , το πεπρωμένον, το πρέπον ,το δίκαιον} = σύμφωνος προς το υπὸ της μοίρας ορισθέν, κατάλληλος, ορθός.

ΠΙΝΔΑΡΟΥ – » Ολυμπιόνικοι », [ 13 . 47-48 ,στρ.γ’ ] , » Πυθιόνικοι », [ 2 .33-34 ,αντ.β’ ].

Το κάθε πράγμα έχει το δικό του μέτρο, κι είναι άριστο την ευκαιρία να ξέρεις // Πρέπει να βάζει όρια [ μέτρον] κανείς πάντα για καθετί στον εαυτό του.

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ – » Συμποτικά επιγράμματα » , [ ΙΑ’. 49 ].

Το άριστον μέτρον του Βάκχου [ οίνου ] είναι να μην είναι ούτε πολύς ούτε ελάχιστος’ διότι έτσι γίνεται υπαίτιος είτε λύπης είτε μανίας.

——————————————————————————————————————–



Τας θύρας κλείσατε ,τους οφθαλμούς ανοίξατε.Εκάς οι αμύητοι




i}Μέτρον άριστον » ή » παν μέτρον άριστον » ;

[ ΨΕΥΔΟ ] ΠΥΘΑΓΟΡΟΥ – » Χρυσά έπη » , [ 37-38 }.

Να μην δαπανάς άσκοπα ,όπως πράττουν οι αδαείς των καλών, μηδέ να είσαι ανελεύθερος ‘ για όλα το μέτρον είναι άριστον.

Γ.ΛΑΘΥΡΗ – » Οι ‘ Όροι’ του Σπευσίππου ».

Mέτρον ,το μέσον μεταξύ μιας ελλείψεως και μιας υπερβολής.

ΗΡΩΝΟΣ  ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΩΣ – »  Όροι των Γεωμετρίας ονομάτων  », { 49 }.

Αρετή είναι η ορθή γωνία.

Η ορθή γωνία συμβολίζει την αρετή ,ενώ η αμβλεία και η οξεία συμβολίζουν  την κακία, την αοριστία ,την ένδεια [ έλλειψη ] και την υπερβολή , την αμετρία.

Το »μέτρον άριστον » είναι απόφθεγμα του Κλεοβούλου .

Το » παν μέτρον άριστον ‘‘ ;

Αυτό μοιάζει ,προσπαθεί να μιμηθεί το αυθεντικό απόφθεγμα ,αλλά δεν είναι το αυθεντικό. Από λάθος μερικών αντιγραφέων ή από εκουσία παρα-ποίηση / αλλοίωση , έφτασε ως τις μέρες το ψευδο-απόφθεγμα αυτό να θεωρείται του Κλεοβούλου , άρα ορθόν! Επειδή όμως δεν είναι του σοφού Κλεοβούλου ούτε σοφία περιέχει , μάλλον σόφισμα μπορεί να χαρακτη-ρισθεί.

Α’}. Εν αγνοία τους [ ; ] κάποιοι στο πέρασμα των χρόνων μετέφεραν στα γραπτά τους αυτό το ψευδο-απόφθεγμα και -δυστυχώς -κάποιοι άλλοι ακόμη και σήμερα τους χρησιμοποιούν ως παράδειγμα για να εξισώσουν την σοφιστεία τους με την …σοφία. !! Την ανοησία όμως εχθρεύεται η έρευνα. Διότι μπορεί κάποιοι λίγοι να έγραψαν το λάθος για σωστό ,αλλά η συντριπτική πλειοψηφία μετέφερε ορθώς μετά σεβασμού και το νόημα του αποφθέγματος και το ίδιο το απόφθεγμα. Οι παλαιότερες καταγεγραμμένες αλλοιώσεις αρχίζουν από τον Μ.Βασίλειον και τον Γρ. Ναζιανζηνόν ,περίπου τον 4ο αι.μ.Χ.

ΜΕΓ. ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ – » Τα ευρισκόμενα πάντα » , { Επιστολαί }.

Επιστολή [ Η ]’ : Απολογία περί αποχωρήσεως , και περί πίστεως ,{ 90 }.

Μελετήστε το : << B’. MEΤΡΟΝ ΑΡΙΣΤΟΝ >> : http://epet.nlg.gr/db/icon/1940/40_03.pdf και μετρήστε πόσοι μεταφέρουν σωστά το απόφθεγμα του Κλεοβούλου και πόσοι ,ακουσίως ή εκουσίως, το αλλοιώνουν { ή το στραγγαλίζουν } παρουσιάζοντάς το ως παροιμιώδες.

Β’}. Μπορεί ακόμη να πρόκειται περί παραφράσεως : 1. ή στίχου [38] των » Χρυσών επών ». << μέτρον επί πάσιν άριστον >>= σε όλα { το να καταφέρεις να βρεις }το μέτρο { ούτε έλλειψη ,ούτε υπερβολή } είναι άριστον [ το πρώτο ] 2. ή στίχου του κωμικού Αλέξιδος : << ηδύ παν το μέτριον >> { Αθήναιος — »Δειπνοσοφιστςαί », 419 b } 3}. ή στίχου από τα »Θεογνίδεια ] του ποιητού Θεόγνιδος : << Μηδὲν ἄγαν σπεύδειν [ πάντων μέσ´ άριστα ] >> ,[ 335 ].

Το νόημα βεβαίως είναι τελείως διαφορετικό μέχρι του σημείου της σοφιστείας. Διότι δεν είναι δυνατόν [ παν μέτρον άριστον ] κάθε μέτρο να είναι άριστον , άρα όλα τα μέτρα να είναι άριστα ! Σε κάθε περίπτωση, κάποια ,απ’ αυτά τα »μέτρα» θα αγγίζουν την υπερβολή και κάποια άλλα την έλλειψη,ενώ μόνον ένα θα είναι το πραγματικό μέτρον. Συνεπώς το μέτρον δεν είναι δυνατόν να προσαρμόζεται κατά το δοκούν, διότι τότε δεν θα κάναμε ποτέ σφάλματα και όλες οι πράξεις και οι ενέργειές μας θα ήταν και άριστες και ωφέλιμες. Στην πραγματικότητα , όμως, αυτό δεν ισχύει.

ΚΛΗΜ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΩΣ – » Στρωματείς », { Α’.61 }.

Αντιθέτως από τον Μέγα Βασίλειον και τον Γρηγόριον τον Ναζιανζηνόν , ένας άλλος εκκλησιαστικός πατέρας { δάσκαλος του Ωριγένους και υποστηρικτής της Τρίτης Διαθήκης } , ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς , μεταφέρει ορθώς το του Κλεοβούλου απόφθεγμα » μέτρον άριστον’‘ .

ΛΙΒΑΝΙΟΥ ΣΟΦΙΣΤΟΥ – » Επιστολαί ». { CL. Ανδρονίκω }

Όπως ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς ,έτσι και ο πολυγραφότατος Λιβάνιος ο Αντιοχεύς { ο μικρός Δημοσθένης της ρητορικής τέχνης και δάσκαλος του Μεγάλου Βασιλείου ,του Ιωάννου του Χρυσοστόμου και του Αυτοκράτορος Ιουλιανού } ,μεταφέρει ορθώς το του Κλεοβούλου : μέτρον άριστον.

»ΠΑΝ ΜΕΤΡΙΟΝ ΑΡΙΣΤΟΝ » ;

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ – » Επτά σοφών συμπόσιον », { 157 Α-D }.

ΚΛΕΟΒΟΥΛΟΣ : «Για τους σοφούς το μέτρο το προσδιόρισε ο νόμος, όσο για τους φαύλους ….δεν υπάρχει μέτρο περιουσίας που να ταιριάζει για τον ανόητο και φαύλο άνθρωπο . Γιατί ο άνθρωπος αυτός είναι κάθε φορά διαφορετικός απέναντι στις ανάγκες του, ανάλογα με τις επιθυμίες και τα ανεβοκατεβάσματα της τύχης του. …O νόμος, ως υφαντής, δίνει στον καθένα μας το πρέπον [ ό,τι του πρέπει ] και το μέτριον [ ό,τι είναι ταιριαστό με τα μέτρα του , ούτε μεγάλο ούτε μικρό ] και το αρμόττον [ το αρμόζον , ό,τι του ταιριάζει ] .

Α.Π.Θ [Φιλ./.Σχολή] – ‘ EΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΕΤΗΡΙΣ » ,{ 1939 },σελ.40-41.

Το «μέτρον» δηλώνει το πρέπον, το αρμόζον, δηλαδή κάποιο συγκεκριμένο μέτρο και όχι το οποιοδήποτε..

Α.Π.Θ [Φιλ./.Σχολή] – ‘ EΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΕΤΗΡΙΣ » ,{ 1939 },σελ.48

Το ουσιαστικό μέτρον παρήγαγε το επίθετο μέτριος ,το οποίον είναι συνώνυμο του επιεικούς .Επιεικής { < επί +έοικα = ομοιάζω }.Από αυτήν την έννοια του ομοιάζω [ μοιάζω ]προκύπτει η έννοια του αρμόζω ,πρέπω ,ταιριάζω. Επιεικής ,ο μέτριος άνθρωπος. [ Αρχ.] Επέοικα = ομοιάζω, δηλαδή ταιριάζω ,πρέπω.[ Δημ.] Ομοιάζω = πρέπω.

ΕΠΙΚΤΗΤΟΥ – »Διατριβαί », [ Β’].

ια. Τίς αρχή φιλοσοφίας ;

Όλα όσα πιστεύουν οι άνθρωποι είναι ορθά ; Και πώς είναι δυνατόν να είναι ορθές οι αντικρουόμενες απόψεις ; Επομένως δεν είναι όλες ορθές.
Άρα δεν είναι επαρκές κριτήριον ,αυτό που θεωρεί ο καθένας σωστό.

ii}.» πάντων χρημάτων μέτρον ἄνθρωπος » ;

ΠΛΑΤΩΝΟΣ – » Κρατύλος », { 386 a }.

Ο Πρωταγόρας έλεγε ,ότι η αλήθεια είναι υποκειμενική ,δηλαδή ο καθένας κρίνει τα πράγματα όπως του φαίνονται ότι είναι ,σύμφωνα με τα δικά του κριτήρια . Ο Σωκράτης καταδικάζει την συμβατικότητα και την σοφιστική σκέψη του Πρωταγόρα ,καθώς θεωρεί ότι τα πράγματα έχουν την δική τους ουσία άσχετα με τις γνώμες των ανθρώπων.

ΠΡΟΚΛΟΥ – » Σχόλια είς τον Κρατύλον Πλάτωνος εκλογαί χρήσιμοι », { 38 }.

Τα πράγματα έχουν την δικήν τους ουσία { βεβαιότητα της ουσίας } και δεν εξαρτώνται από τις εκάστοτε δοξασίες . Δεν μπορεί να έχουν όλοι ορθή αντίληψη της πραγματικότητας ,διότι έτσι δεν υπάρχει διάκριση μεταξύ άφρονος και φρονίμου ανθρώπου.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ – » Θεαίτητος », { 161 d -e }.

Αν ο καθένας ήταν ο ίδιος μέτρο της σοφίας του , δεν θα υπήρχε χρεία διδασκάλων.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Μετά τα Φυσικά », { Κ’,1062 b – 1063 a }.

Πρωταγόρας : » ο άνθρωπος είναι το μέτρον για όλα τα πράγματα » .

Ι.ΣΤΟΒΑΙΟΥ – » Ανθολόγιον », [ Α’]. Περί Αρετής ,

[ 69 ]. ΘΕΑΓΟΥΣ [ Πυθαγορείου ] – » Περί Αρετής.

Αρετή είναι η έξις του δέοντος . Το να πράττει δηλαδή κάποιος αυτό που πρέπει ,όπως πρέπει και όταν πρέπει ,δηλαδή  το πρέπον ,το δέον. Κάθε παρέκκλισις  από το δέον  είναι  είτε έλλειψις είτε υπερβολή ,συνεπώς κακία. Η ηθική αρετή είναι επιθυμητή διότι είναι μεσότητα. Μεσότητα έχουν ΜΟΝΟΝ οι Ηθικές αρετές [ποσότητα ], οι οποίες έχουν σχέση με την πρακτική ,τις πράξεις του ανθρώπου. Ενώ στις Διανοητικές αρετές [ σοφία, φρόνησις ,σύνεσις ] ΔΕΝ υπάρχει μεσότητα ,διότι αναφέρονται στην ενέργεια του νου, την διάνοια ,την λογική [ποιότητα ].

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Ηθικά Μεγάλα », { 1191 b }.

Κάθε αρετή είναι  βελτίστη έξις {= συνήθεια η οποία σε βελτιώνει πάρα πολύ } και η βελτίστη έξις είναι η έξις προς το βέλτιστον. Βέλτιστον είναι το μέσον μεταξύ  μίας ελλείψεως  και μίας υπερβολή , τα οποία είναι άκρα .

»Μέτρον άριστον».

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Ηθικά Ευδήμεια » ,{ 1220 b }.

Το μέσον είναι το βέλτιστον ,διότι τα εναντία [ αντίθετα και αντίπαλα ] φθείρουν το ένα το άλλο.

Η Μεσότης και τα άκρα .

Όλες οι ηθικές αρετές έχουν άκρα [ όρια ,κακίες ] , όχι διότι ο άνθρωπος αφού καταφέρει να κατακτήσει την μεσότητα [το ευ ,το ορθόν ] πρέπει να μείνει ακίνητος και για πάντα μέσα σ’ αυτήν .Δεν είναι πεταλούδα η μεσότητα ,την οποία συλλαμβάνει με την απόχη του ένας επιτήδειος πεταλουδοκυνηγός και την φυλακίζει δια παντός . Αυτό είναι συνάμα παράλογο και αφύσικο. Όμως Ελληνική φιλοσοφία είναι η φιλοσοφία της Λογικής και της Ευπραξίας. Όταν λοιπόν » τα πάντα ρει και ουδέν μένει παγίως» ,πώς είναι δυνατόν ο άνθρωπος να επιζητεί την νεκρική ακινησία και ακαμψία ; Επιζητεί κανείς το μέσον ,εφ’ όσον διαπιστώσει [ μόνος ή με την βοήθεια άλλου ] ,ότι έχει παρεκκλίνει από αυτό ,ότι έχει ξεφύγει από το μέτρο [ είτε καθ’ υπερβολή είτε κατ’ έλλειψη ] και αναλόγως ,επειδή πρέπει να επανέλθει στην ισορροπία , προσθέτει στην έλλειψη ή μειώνει από την υπερβολή αντίστοιχα. Γι’ αυτόν τον λόγον είναι ποσοτικό μέγεθος το μέτρον . Παραδείγματος χάριν ,εάν κάποιος τείνει προς την αναλγησία [ αναισθησία ], δηλαδή προς την έλλειψη, πρέπει να κινηθεί προς την μεσότητα [ πραότης ] προσθέτοντας. Αντίθετα εάν κάποιος τείνει προς την οργιλότητα ,δηλαδή προς την υπερβολή, πρέπει να κινηθεί προς το μέσον [ πραότης ] μειώνοντας. Βέβαια δεν μπορεί κάποιος να χαρακτηρισθεί ως οργίλος ή ανάλγητος από έναν και μόνον τρόπο συμπεριφοράς του ,αλλά από πολλούς ,που είναι και πρέπει να είναι μετρήσιμοι.

ΟΙ [ 12 ] ή [ 14 ] ]ΗΘΙΚΕΣ ΑΡΕΤΕΣ.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Ηθικά Ευδήμεια » ,{ 1221 a }.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ – » Πλατωνικά ζητήματα », { Θ΄.1 }.

Η συμφωνία των αναλογιών .

Οι κάτοικοι των Δελφών ονόμαζαν τις τρεις ,τότε, Μούσες : Νήτη , Μέση και Υπάτη ,όθεν και οι μουσικές κλίμακες : Νήτη ,Μέση και Υπάτη.

1.Νεάτη / Νήτη (χορδή) : η κατωτάτη των τριών χορδών, οι οποίες αποτελούσαν την αρχαιοτάτη μουσικὴ κλίμακα ,αλλά η ανωτάτη ως προς την οξύτητα του τόνου.2.Μέση ( χορδή ) : η μεσαία των τριών χορδών,οι οποίες αποτελούσαν την αρχαιοτάτη των Ελλήνων μουσική κλίμακα
3.Υπάτη (χορδή) : η υψίστη ή μεγίστη (κατὰ το μήκος) χορδὴ αλλὰ κατωτάτη κατὰ την οξύτητα του τόνου εκ των τριών χορδών.

Έτσι και στην περίπτωση της ψυχής δεν απένειμε την μεσαία θέση στο κυρίαρχο αλλά σε εκείνο που μετέχει στο πάθος λιγότερο από το τρίτο και περισσότερον από το πρώτο και στον λόγο [ αναλογία ] περισσότερον από το τρίτο και λιγότερο από το πρώτο.Αυτή η διάταξη διατηρεί και την αναλογία των συμφωνιών , από το Θυμοειδές προς το Λογιστικόν ως υπάτη την συμφωνία δια τεσσάρων και προς το Επιθυμητικόν ως νήτη την δια πέντε ,ενώ το Λογιστικόν προς το Επιθυμητικόν ως υπάτη προς νήτη την συμφωνία δια πασών .

ΤΟ   »ΑΡΜΑ  ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ»  {συνωρίς }.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Ηθικά Νικομάχεια » , [ 1106 b, 1107 a ,1109 a }.

Η αρετή είναι μεσότης δύο κακιών ,διότι έχει ως στόχο το μέσον. Ούτε της υπερβολής ,και της ελλείψεως υπάρχει μεσότητα, ούτε της μεσότητος έλλειψις και υπερβολή. Είναι δύσκολον ο απλός άνθρωπος να επιτύχει την μεσότητα , διότι αυτό είναι έργο των ειδημόνων.

ΑΜΑΡΤΗΜΑΤΑ ,ΠΑΘΗ & ΜΕΤΡΟΝ ΑΡΙΣΤΟΝ.

ΓΑΛΗΝΟΥ – » Περί διαγνώσεως και θεραπείαςτων…παθών »,{ 3.1 }.

αμαρτήματα [ σφάλματα ] συμβαίνουν εξ αιτίας κάποιας ψευδούς δόξης [ ~κρίσεως ] ,και τα πάθη εξ αιτίας κάποιας αλόγου παρορμήσεως. Πάθη της ψυχής,τα οποία όλοι γνωρίζουν ,είναι ο θυμός ,η οργή ,ο φόβος , η λύπη ,ο φθόνος και η έντονη επιθυμία. Πάθος  είναι και το να αγαπάς ή το να μισείς  πολύ έντονα οποιοδήποτε πράγμα. Διότι φαίνεται ότι έχει ειπωθεί ορθά το ρητό  »μέτρον άριστον »,επειδή τίποτα που γίνεται χωρίς μέτρο δεν είναι καλό.



——————————————————————————————————————–

ΜΕΤΡΙΟΤΗΤΑ , ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΚΑΙ ΕΝΔΕΙΑ.

ΙΣΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Προς Νικοκλέα », { 33 }.

Είναι άριστον [ κράτιστον ] μεν να βρίσκεις [ να τύχεις ] την ευκαιρία [ ακμή των καιρών ] ,επειδή όμως πολύ δύσκολα μπορείς να την εννοείς ,να προτιμάς να υστερείς [ έλλειψις ] και όχι να ζητάς πράγματα μεγάλα [ υπερβολή ], διότι τα ορθά υπάρχουν περισσότερο στις ελλείψεις παρά στις υπερβολές.

ΤΟ ΑΤΕΛΕΣ ΜΕΤΡΟΝ.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ – » Πολιτεία », { ΣΤ’ ,540 c }.

Kάτι το ατελές δεν μπορεί να γίνει μέτρο για την μέτρηση κανενός.

ΓΡ.ΒΕΡΝΑΡΔΑΚΗ – »Λεξικόν ερμηνευτικόν ».

»ατελές γαρ ουδέν ουδενός μέτρον » = το ατελές με κανέναν τρόπον δύναται να είναι μέτρον οποιουδήποτε πράγματος .

ΤΟ ΠΡΟΣΗΚΟΝ ΜΕΤΡΟΝ.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ – » Πολιτικός », { 269 d } .

Η περιστροφική κίνηση του σύμπαντος ,που άλλοτε το οδηγεί ο Θεός και άλλοτε το εγκαταλείπει ,όταν οι περίοδοι του καθορισμένου γι’ αυτόν τον σκοπό [ προσήκον μέτρον ] χρόνου συμπληρωθούν, τότε το σύμπαν αρχίζει πάλι την πορεία του ,από μόνο του , προς την αντίθετη κατεύθυνση .

ΥΠΕΡΒΟΛΗ και ΜΕΤΡΟΝ.

ΣΤΟΒΑΙΟΥ – Ανθολόγιον », { στ. Περί ακολασίας },

60. Εκ των Επικτήτου απομνημονευμάτων .

Εάν κάποιος υπερβάλλει [ ξεπερνά ] το μέτρο ,και τα πάρα πολύ ευχάριστα [ επιτερπής < επί + τέρψις ] ,θα του φανούν ,πως είναι πάρα πολύ δυσάρεστα.

ΤΟ ΜΕΣΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΤΡΟΝ.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Πολιτικά », { Δ’, 1295 a-b }.

Το μέσον και το μέτριον είναι άριστον.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ – » Περί ηθικής αρετής », { 444 B-C }.

Καθετί που κάνουμε μπορεί να πετύχει με έναν µόνον τρόπο, αλλά µπορεί ν’ αποτύχει κατά πολλούς. Για να πετύχουµε τον στόχο δεν υπάρχει παρά µόνο ένας και απλός τρόπος, ενώ αστοχούμε µε πολλούς τρόπους, ανάλογα µε το αν υπερβαίνουµε το µέτριο ή υστερούµε ως προς αυτό. Το κατά φύση έργο του πρακτικού λόγου είναι να καταλύει τις υπερβολές και τις ελλείψεις των παθών.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ – » Περί ηθικής αρετής », { 444 C-D }.

Η λογική ,περιορίζοντας την κίνηση των παθών, εµφυτεύει στο άλογον τις ηθικές αρετές, οι οποίες είναι το µεσαίο σηµείο μεταξύ ελλείψεως και υπερβολής. Δεν πρέπει να λέμε,ότι κάθε αρετή γεννιέται από την μεσότητα ‘ η σοφία δεν χρειάζεται το άλογον και εμφανίζεται στην δράση του καθαρού και αμολύντου από το πάθος νου …. Η αρετή δεν είναι φθορά ούτε εξαφάνιση του αλόγου στην ψυχή ,αλλά τάξη και διευθέτησή του. Είναι ακρότητα,όσον αφορά την δύναμη και την ποιότητά του ,αλλά μεσότητα ,όσον αφορά την ποσότητά του ,αφού απαλλάσσει από το υπερβολικό και το ελλείπον.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ – » Περί ηθικής αρετής », { 444 E }.

Το μέσον μπορεί να ερμηνευθεί κατά πολλούς τρόπους , με κανέναν όμως απ’ αυτούς δεν μπορεί να αποκληθεί η αρετή μεσότητα. Δεν είναι ,δηλαδή ,ούτε μείγμα των κακιών ,,ούτε είναι εντελώς απαλλαγμένο από τις ορμές των παθών . Είναι μεσότητα παρόμοια με αυτή που ισχύει στους μουσικούς ήχους και στις αρμονίες. Η αρετή κίνηση και δύναμη ,που σχετίζεται με το άλογον ,αφαιρεί από την ορμή την χαλαρότητα και την υπερβολική ένταση και την απαλλάσσει εν γένει από τις υπερβολές και τις ελλείψεις ,οδηγώντας κάθε πάθος στο μέτριον [ ισορροπημένον ] και αναμάρτητον [ εύστοχον ].

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ – » Πλατωνικά ζητήματα », { Θ’. 2 }.

Το μέτριον και το σύμμετρον ορίζεται δια της μεσότητος. Τούτος είναι μάλλον ο τελικός σκοπός της δύναμης του λόγου ,να δημιουργεί μεσότητες στα πάθη ,τις οποίες αποκαλούν ιερές και όσιες ,εφόσον επιτυγχάνουν τον συνδυασμό των άκρων με τον λόγο και μεταξύ τους μέσω του λόγου.

ΜΕΤΡΟΝ ΚΑΙ ΣΥΜΜΕΤΡΙΑ.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ – » Φίληβος », { 64 e – 65 a }.

Η μετριότητα [ το μέτρον ] και η συμμετρία γίνονται παντού κάλλος και αρετή. Η αλήθεια έχει αναμιχθεί με αυτά. Το αγαθό είναι ένα με τρεις μορφές : το κάλλος, την συμμετρία και την αλήθεια.

Γ. ΓΕΜΙΣΤΟΥ -ΠΛΗΘΩΝΟΣ – » Νόμων συγγραφή », { Γ’.ια’ }.

»Περί μέτρου τε και συμμετρίας ».

Tο καλόν πρέπει να το επιδιώκουμε στο μέτρο ,στην συμμετρία και γενικά στην ύπαρξη καθορισμένου ορίου ‘ αντιθέτως δεν πρέπει να το επιδιώκου-με στην έλλειψη μέτρου [ αμετρία ] ,στο αόριστο [ άνευ ορίων ] και στον συ-νεχή πλεονασμό.

ΑΙΣΧΟΣ ΚΑΙ ΑΜΕΤΡΙΑ.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ – » Σοφιστής », { 227 e – 228 b }.

Δύο είδη κακιών συνδέονται με την ψυχή : Το μεν κάτι σαν την νόσο στο σώμα και το άλλο σαν το αίσχος [ ασχήμια] που εκδηλώνεται μέσα στην ψυχή .Και το αίσχος [ άσχημο ] είναι το δυσειδές [ δύσμορφο ] γένος της αμετρίας .

Αίσχος { < αιδχος < αιδώς } : αισχύνη, ατιμία // δυσμορφία, ασχημία, είτε του πνεύματος, είτε του σώματος. Διαφέρει δε η αιδώς [ εντροπή ] από το αίσχος. Όπως διαφέρει ο εύμορφος [όμορφος ] από τον ευειδή.

ΑΜΜΩΝΙΟΥ – » Λεξικόν Ομοίων και Διαφόρων λέξεων ».

Αιδώς – Αισχύνη , Εύμορφος – Ευειδής.

Αιδείται [ εν+ τρέπεται εις εαυτόν ,εσωστρέφεται ] μεν κάποιος τον πατέρα του και από σεβασμό δεν αμαρτάνει κάνοντας κάτι που δεν πρέπει. Αισχύνεται δε κάποιος ,ο οποίος έχει μεθύσει ,άρα έχει αμαρτήσει ,έχει κάνει κάτι που δεν πρέπει και αισχύνεται γι’ αυτό. Εύμορφος { < ευ + μορφή = πρόσωπον } = ο ευπρόσωπος. Ευειδής { < ευ + είδος = παν το σώμα } = ο έχων το είδος καλώς ,ο ευ διαπλασθείς , ο έχων καλοσχηματισμένο όλο το σώμα.

ΤΟ ΜΕΣΟΝ ,ΤΟ ΔΙΚΑΙΟΝ ΚΑΙ Ο ΝΟΜΟΣ.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Πολιτικά » , { Γ΄,1287 b }.

Όσοι αναζητούν το δίκαιον ,αναζητούν το μέσον .Και το μέσον είναι ο νόμος.

ΙΣΟΤΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΡΟΝ.

ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ – » Φοίνισσαι », { στ.536-542 }.

Για την Ισότητα και μέτρα και σταθμά { τα διάφορα βάρη ,ζύγια } και αριθμός [ για τις συναλλαγές ] ετάχθησαν στους ανθρώπους.

ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΥ – » Γνώμαι », { 72 }.

Καλή σε όλα η ισότητα ‘ η υπερβολή και η έλλειψις δεν νομίζω.

ΚΟΣΜΑ ΜΑΡΚΑΤΟΥ – » Το ισοψηφικόν λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Η λέξη » μέτρον »,δια της Λεξαριθμητικής ,ισοψηφεί και με τις ακόλουθες λέξεις:


Β’. } ΑΡΙΣΤΟΣ .

Ι. ΠΑΝΤΑΖΙΔΟΥ – » Ομηρικόν λεξικόν ».

Άριστος { υπερθ. του αγαθός }.

ΑΧ. ΤΖΑΡΤΖΑΝΟΥ – » Γραμματική της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσης ».

Αγαθός – άριστος.

ΠΑΝ.Ε.ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ – » Λεξικό ρημάτων της Αρχαίας Ελληνικής ».

Λάω-ώ =θέλω,επιθυμώ,ποθώ. [Λίαν λω > λιλαίω ,λίπτομαι } . [ Λω’ί’ων = ο ευαρεστώτερος ,επιθυμητότερος. ]

Ο αγαθός [ στον συγκριτικό βαθμό ] πρώτα ήταν ‘‘αρείων» { =πολεμική αρετή ,υπεροχή μετά μάχης } και μετά ‘‘ αμείνων’‘ { »υπεροχή μετά μάχης » , ανταγωνισμός ή άμιλλα στους τομείς της κοινωνικής ζωής κατά την ειρηνική περίοδο }.

GEORG AUTENRIETH – » Λεξικόν Ομηρικόν ».

[ Άρι- } : πρεπόντως ,ευ,καλώς .Επιτατικόν αχώριστον μόριον = λίαν . Αρείων { κυρίως συγκριτικόν του αχωρίστου μορίου άρι = πρεπόντως ,καλώς. } : ικανώτερος ανδρειότερος. .Άριστος { < αρείων ,άρι- } : εξοχώτατος ,ικανώτατος,ανδρειότατος.

Ι . ΣΤΑΜΑΤΑΚΟΥ – » Λεξικόν της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσης ».

[ Άρης ] … Από την ρ.* [ ΑΡ-] προήλθαν τα : Άρης , αρετή ,άρι- ,αρείων , άριστος. Διότι η πρώτη έννοια της εκδηλώσεως του αγαθού ,της αρετής, συνέπιπτε με την έννοια της ανδρείας ,της γενναιότητος που έδειχνε κάποιος στον πόλεμον, κατά την διάρκεια της μάχης { πολεμική αρετή }….

ΑΝΤ. ΑΝΤΩΝΑΚΟΥ – » Μολών λαβέ », { σελ.30-31 }.

Η επιδίωξη της Αρετής.

H αρετή είχε τρεις μορφές : Πολεμική ,Ηθική, Πολιτική.

Το μέτρον είναι άριστον [ πρώτον ] .Δηλαδή δηλώνει ποιότητα υπερθετικού βαθμού μάλιστα. Η αριστεία αυτή θα προέλθει όχι διανοητικώς ,αλλά δια της πράξεως,διότι το ‘άριστος ‘ανήκει στην πολεμική αρετή . Άρα δίχως μάχη ,δίχως χωρίς πόλεμο δεν μπορεί κάποιος να χαρακτηριστεί ‘άριστος΄.Όταν δε καταφέρει να κατακτήσει- και όχι να βρει – το μέτρον ,σημαίνει ,ότι κατάφερε να κατακτήσει και το μέσον , το μεταξύ δύο άκρων [ κακιών ]. Αυτό δυστυχώς δεν συμβαίνει για μεγάλο χρονικό διάστημα ,αλλά για κάποιο. Έτσι είναι συνεχής και ακατάπαυστη η προσπάθεια της ισορροπίας ,της κατακτήσεως του μέτρου [ όχι του οποιουδήποτε μέτρου ,αλλά του προσήκοντος , δηλαδή αυτού που αρμόζει ,που ταιριάζει στην κάθε περίπτωση ,του καταλλήλου μέτρου ] στον βίον του κάθε ανθρώπου , χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλοι οι άνθρωποι είναι ικανοί να πετύχουν το μέτρον / μέσον .Διότι αυτό είναι έργο των ειδημόνων. Ειδήμων όμως γίνεται μόνον ο έχων το ‘‘γνώθι σ’αυτόν ‘‘ { Χίλων Λακεδαιμόνιος }.Και ο έχων αυτό πρέπει να το αποδεικνύει συνεχώς με τις πράξεις του και τον τρόπο ζωής του.

——————————————————————————————————————-

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ :

Yπάρχει ένα » άγνωστο » κείμενο στο διαδίκτυο ,το οποίον κάποιοι πιστεύουν ότι είναι των Ιπποκρατικών ,όπου καταγράφεται το ψευδο-απόφθεγμα »παν μέτρον άριστον »!! Οι Ιπποκρατικοί δεν θα έγραφαν ποτέ τέτοιο ανόητο σόφισμα . Αντιθέτως ο δάσκαλός τους στους »Αφορισμούς του έγραψε :’Δεί γαρ μέτρου τινὸς στοχάσασθαι ‘‘ -»Περί αρχαίας Ιητρικής [9 ].

Το ‘αδέσποτο » αυτό κείμενο σαφώς δεν είναι των Προσωκρατικών ,των Ιπποκρατικών ή των Τριών Ιεραρχών , αλλά μάλλον του Μιχ.Ψελλού .

ΜΙΧ. ΨΕΛΛΟΥ – » Philosophica Minora », { vol. Ι. σελ. 278 } .

[ 55 ]. Συλλογαί διάφοραι και αναγκαίαι.

Οι αφορισμοί του Ιπποκράτους βρίσκονται μέσα σε εισαγωγικά .Αυτό δηλώνει ότι δεν είναι του Μ.Ψελλού. Αντιθέτως , στο τέλος συμπεραίνει ο ίδιος »ως παν μέτρον άριστον »,το οποίον βεβαίως δεν είναι το γνωστόν απόφθεγμα του Κλεοβούλου ,γι’ αυτό δεν χρησιμοποιεί εισαγωγικά.

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Αφορισμοί », [ Α.3, Β.51 , Β.3 ].

Οι τρεις »αφορισμοί» του Ιπποκράτους ,που αναφέρονται στο κείμενο του Μ.Ψελλού.

ΘΕΟΦ.ΠΡΩΤΟΣΠΑΘΑΡΙΟΥ ΚΑΙ [ ΨΕΥΔΟ ] ΔΑΜΑΣΚΙΟΥ [ συλλογή ] – » Σχόλια εις τους Ιπποκράτους Αφορισμούς ».

Πρόλογος ανωνύμου εις τους ‘Αφορισμούς ‘ . Από Codex Vindobonencis medico [ 49 ] , μεμβράνη παπύρου , 14ου αι. μ. Χ. ]. Vindobona = Βιέννη.

ΕΛΛΗΝΙΚΑ [ περιοδικόν ], [35 ],1984.

Δ. Α. ΧΡΗΣΤΙΔΗ – » Ο «Κώος ποιητής» του Νικήτα Χωνιάτη ».

AΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΑΦΡΟΔΙΣΙΕΩΣ – » Φυσικών απορημάτων και ιατρικών προβλημάτων ». [Γ’].

Ο πρόλογος ,στο ψευδεπίγραφο 3ο βιβλίο του Αλεξάνδρου Αφροδισιέα ,είναι από ‘ανώνυμο ‘ Βυζαντινό γιατρό.


ΕΝ ΕΙΔΕΙ ΕΠΙΛΟΓΟΥ :

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Ηθικά Νικομάχεια », { 1106 b }.

Κάθε επιστήμων πρέπει να αποφεύγει μεν την υπερβολή και την έλλειψη ,να επιζητεί δε και να προτιμάει το μέσον .Το μέσον όμως όχι του πράγμα-τος ,αλλά το μέσον σε σχέση με εμάς τους ανθρώπους. Στα τέλεια έργα δεν είναι δυνατόν ούτε να αφαιρέσουμε ούτε να προσθέσουμε κάτι .Η μεσότητα διαφυλάσσει αυτήν την τελειότητα .

Επιστήμων { < επίσταμαι < επί + [ *στα- / *στη- ] } : γνωρίζω πώς να πράξω κάτι, είμαι ικανός να πράξω κάτι ,γιγνώσκω κάτι καλώς , μετά βεβαιότητος ,είμαι έμπειρος,. Έχω αυστηρώς επιστημονική γνώση .Επιστήμη { < επίσταμαι } : η επιστημονική γνώση , το να γνωρίζει κάποιος καλά ένα πράγμα ,να έχει ακριβή γνώση αυτού, να έχει εμπειρία ,δεξιότητα. Βρίσκεται σε αντίθεση με την τέχνη ,την εμπειρία και την δόξα.


ΚΩΣΤΗ ΠΑΛΑΜΑ – » Βωμοί », { Ε’ }.

» Στ’ άρματα. »,{ 1915 }.

<< H μεγαλοσύνη στα Έθνη δε μετριέται με το στρέμμα, με της καρδιάς το πύρωμα μετριέται και με το αίμα>>.

RENE MAGRITTE – » The Giantess », [ 1929/30 ].




ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ :

ΑΓΟΡΑΖΕΤΕ ΒΙΒΛΙΑ , ΕΛΕΓΧΕΤΕ ΤΙΣ ΠΗΓΕΣ .

Η  απόδοσις των αρχαίων κειμένων δεν είναι φωτογραφική ,συνεπώς βασίζεται, αλλά δεν ταυτίζεται απόλυτα με αυτή των συγγραφέων .

Τα περισσότερα  αρχαία κείμενα ,από όσα χρησιμοποιήθηκαν ,μπορείτε να τα αναζητήσετε  στα πολύ χρήσιμα ‘‘google books ‘‘ & » wikisource».

Πικρόχολος και Μελαγχολικός.


Σε απόσπασμα ,από τα διασωθέντα των χαμένων τραγωδιών  του Σοφοκλέους , αναφέρεται μία μυστηριώδης ιατρική πράξη :

bandicam 2020-04-07 14-01-05-056

Τί  υπονοείται σ’ αυτό το απόσπασμα και ποία η χρήση του στα  Ηθικά  του Πλουτάρχου ; { εκεί μόνον  έχει  καταγραφεί το απόσπασμα αυτό  καθώς  και  οι  δύο  παραλλαγές του } . Διότι  πολλές  ερμηνείες  έχουν γίνει κατά καιρούς  με μικρές έως μεγάλες αλλοιώσεις στην απόδοση αυτού του αποσπάσματος  μέχρι του ορίου της παρερμηνείας.

ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ   – » Αποσπάσματα διασωθέντα»,{ 773 }’.

bandicam 2020-01-20 13-25-32-317

Δ.ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ  – » Μέγα λεξικόν της  Ελληνικής γλώσσης ».

Κλύζω : καθαρίζω, ξεπλύνω / ξεπλένω.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ  – »Περί του εμφαινομένου προσώπου τω κύκλω της σελήνης », { VII F }.

Ποίος από τους τραγικούς ποιητές έχει πει ,ότι οι ιατροί  : << την πικρή χολή καθαρίζουν με πικρά φάρμακα  >> ; << Ο  Σοφοκλής >>, αποκρίθηκε ο Θέων . Και εγώ είπα << Πρέπει  βεβαίως να δώσουμε την άδεια σε εκείνους τους ιατρούς  ,εξ αιτίας της ανάγκης  , δεν πρέπει όμως [ αναγκαστικά ]  να ακούμε φιλοσόφους  ,αν θέλουν  να αντιμετωπίζουν τα παράδοξα με παράδοξα σαν να ήταν ιατροί  { δηλ. όπως οι  ιατροί  που ακολουθούν, όπου είναι αναγκαίον ,την Ιπποκρατική μέθοδο θεραπείας δια των ομοίων,έτσι κι αυτοί οι ‘φιλόσοφοι’  ,σαν να ήταν ιατροί ,αντιμετωπίζουν »ομοιοπαθητικώς» τις παραδοξολογίες  με παραδοξολογίες  }.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ  – » Περί ευθυμίας », [ VII C }.

Από αυτά τα πράγματα ,μου φαίνεται ,ότι κι ο ίδιος ταράζεσαι  πάρα πολύ , όπως ακριβώς   οι ιατροί που αναφέρει ο Σοφοκλής ,που με ομοιοπαθητικό τρόπο θεραπεύουν τις νόσους και  ‘‘ με τα πικρά τους φάρμακα καθαρίζουν την πικρή χολή »,έτσι κι συ, με τέτοια» ομοιο-παθητική »μέθοδο τρόπον τινά,  αντι-χαλεπαίνεις και συμ-πικραίνεσαι για τα πάθη και τα νοσήματα των ανθρώπων αυτών, το οποίο βεβαίως δεν είναι εύλογο [ άρα παράλογο ].

Αντιχαλεπαίνω = οργίζομαι ,δυσανασχετώ και εγώ κατά αυτού που έχει οργιστεί.

Συν-πικραίνομαι [ = μετέχω της θλίψεως κάποιου, συμπαθώ,συμπάσχω.

ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ  – » Περί αοργησίας »,{ 16 F }.

Ψέγουμε  με οργή άλλους,επειδή είναι οργισμένοι ,και τιμωρούμε με θυμό  αμαρτήματα  που έγιναν υπό την επήρεια του θυμού, όχι σαν τους ιατρούς, που » με πικρό φάρμακο , καθαρίζουν την πικρή χολή », αλλά  μάλλον με αυτές τις μεθόδους ,επιτείνουμε την νόσο και την επιδεινώνουμε ,παρά την θεραπεύουμε.

Αμαρτάνω = πράττω κάτι βλαβερό από άγνοια  , ενάντια στον ορθό λογισμό.

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ  – » Περί τόπων των κατά άνθρωπον », { 42 }.

..,ότι άλλα πρέπει να τα θεραπεύει κανείς με τ’ αντίθετά τους ανάλογα με την φύσιν τους και την αιτίαν τους και άλλα πρέπει να τα θεραπεύει με τα όμοιά τους ανάλογα με την φύσιν τους και την αιτίαν τους.

bandicam 2020-02-09 11-54-28-453.jpg

Τι μας φανερώνει  εδώ ο Ιπποκράτης ; Τις δύο μεθόδους  που έχει στα χέρια του ο θεράπων ιατρός .Αυτός κρίνει , αυτός επιλέγει ,αυτός εφαρμόζει την κατάλληλη μέθοδο εκ των δύο  ,την  θεραπεία δια των ομοίων ή την θεραπεία δια των εναντίων ,ανάλογα με τον ασθενή . Άρα δεν υπάρχει καμμία διένεξη και  αντιπαλότητα μεταξύ των δύο  ιατρικών μεθόδων . Δεν υπάρχει εν ολίγοις καμμία σύγκρουση μεταξύ Ομοιοπαθητικής [ δια των ομοίων] και Συμβατικής [ δια των εναντίων ] ιατρικής ,παρά μόνο σύγκρουση συμφερόντων και  έλλειμμα ιατρικής παιδείας .

Ο Παράκελσος { Paracelsus }  δεχόμενος  εμφανείς επιρροές από την Ιπποκρατική σχολή εφάρμοσε πρώτος θεραπείες ασθενειών με βάση την ομοιοπαθητική μεθοδολογία ,ισχυριζόμενος ότι »το όμοιον γιατρεύει το όμοιον» .Έτσι  χορηγούσε φαρμακευτικά σκευάσματα στους ασθενείς σύμφωνα με το νόμο των αναλογιών { αυτό που προξενεί την ασθένεια, σε μικρές δόσεις την γιατρεύει }.

ΙΑΤΡΙΚΗ { Συμβατική & Εναλλακτική } – ΦΑΡΜΑΚΑ { Αλλοπαθητικά & Ομοιοπαθητικά }.

Ο Samuel Hahnemann  θεωρείται ο » ιδρυτής» της ομοιοπαθητικής  ιατρικής  και ο ίδιος που χαρακτήρισε το »ορθόδοξο »σύστημα ιατρικής ως «αλλοπάθεια». Η μεν » αλλοπάθεια  αντιμετωπίζει την νόσο κυρίως » δια των εναντίων ‘‘, η δε ομοιοπαθητική  αντιμετωπίζει την νόσο ‘‘ δια των ομοίων».

1. ΑΛΛΟΠΑΘΗΤΙΚΗ   { ή Συμβατική ιατρική } :
μέθοδος θεραπευτική δια φαρμάκων των οποίων η ενέργεια στον υγιή άνθρωπο επιφέρει αποτελέσματα αντίθετα από τα συμπτώματα που παρατηρούνται  σε έναν υπό θεραπείαν ασθενή.

2. OMOIΟΠΑΘΗΤΙΚΗ  { ή Εναλλακτική  ιατρική }.
μέθοδος θεραπευτική δια φαρμάκων που χορηγούνται  σε ελάχιστες δόσεις, τα οποία  θα προκαλούσαν σε ένα υγιές άτομο συμπτώματα παρόμοια με αυτά της νόσου.Ο νόμος των ομοίων είναι η αρχή της ομοιοπαθητικής. Αυτό δηλώνει ότι μια ουσία  σε μεγάλη δόση,που μπορεί να προκαλέσει  συγκεκριμένα  συμπτώματα σ’ ένα υγιές άτομο  όταν χορηγείται σε  μικρή δόση [ αραίωση  και μετά δυναμοποίηση ]  σε έναν ασθενή μπορεί να προκαλέσει τα ίδια συμπτώματα . [….. χορηγούνται απειροελάχιστες δόσεις ουσιών [ αραίωση  και μετά δυναμοποίηση ]  , οι οποίες σε υπερβολική τοξική δόση ,θα μπορούσαν να προκαλέσουν σε ένα υγιή άνθρωπο συμπτώματα όμοια με τα συμπτώματα της αντίστοιχης νόσου ].

Η ομοιοπαθητική  ιατρική  συχνά προστίθεται στην επικρατούσα ιατρική και χρησι-μοποιείται  ως συμπληρωματική / ολοκληρωμένη προσέγγιση. «Homeo» σημαίνει «παρόμοιο με» ή «παρόμοιο».Αυτός ο τύπος υγειονομικής περιθάλψεως θεωρείται συχνά το αντίθετο της αλλοπαθητικής ιατρικής

ΔΙΟΔ.ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΥ – » Βιβλιοθήκη Ιστορική », { ΚΣΤ’ . 1  }.

Κάθε δύναμη δεν ασθενεί  από την κατάσταση της  αλλοπαθείας  [ δηλαδή  από εξω-τερικές  επιδράσεις  ] ,αλλά κρίνεται από το αποτέλεσμα της ιδίας  ικανότητάς της.

ΣΠ.ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ – » Ομοιοπαθητική φιλοσοφία και Ιπποκρατική ιατρική »,{ σελ.292-94 }.

Θεωρώ ότι η ιατρική είναι μία και ενιαία .Ο διαχωρισμός σε »Ομοιοπαθητική‘ και »Αλλοπαθητική» είναι καθαρά λειτουργικός και όχι ουσιαστικός.Είμαι απόλυτα βέβαιος ότι η μία  δεν απειλεί την άλλη.

ΣΠ.ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ» Ομοιοπαθητική ,ψέματα και αλήθειες ».



      Tας θύρας κλείσατε ,τους οφθαλμούς ανοίξατε . Εκάς οι αμύητοι .



xxx

                                                      

                                                       »  ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΡΕΙ….»

ΠΛΑΤΩΝΟΣ  – » Κρατύλος », { 402 a }.

<< τα πάντα χωρεί και ουδέν μένει παγίως >>. Όλα κινούνται [ προχωρούν ] και τίποτε δεν μένει μονίμως  σταθερό .Παγίως <  πήγνυμι = ποιώ κάτι σταθερό ή ισχυρό .

<< Δις ες τον αυτόν ποταμόν ουκ αν εμβαίης  .Στον ίδιον  και τον αυτόν ποταμόν  δεν μπορείς  να μπεις  δύο φορές . Καθ’ότι τα νερά είναι τρεχούμενα και συνεχώς ανανεώ-νονται .Άρα ο ποταμός είναι ίδιος ,τα νερά διαφορετικά κάθε φορά.

bandicam 2020-04-04 15-28-48-569

                                 

ΝΕΩΤΕΡΟΝ  ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΙΚΟΝ  ΛΕΞΙΚΟΝ  του »ΗΛΙΟΥ » –

» Το Αρχαίον Ελληνικόν Πνεύμα ». ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ  { σελ. 206  }.

Καρφαλέος  < κάρφω  {= καταξεραίνω,μαραίνω } .Αυαίνω { αύω } = καταξεραίνω. Νοτίζω = υγραίνω ,βρέχω.

bandicam 2020-04-01 19-59-17-154

                                               ΤΑ  ΤΕΣΣΕΡΑ [4]  ΣΤΟΙΧΕΙΑ.

ΝΕΩΤΕΡΟΝ  ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΙΚΟΝ  ΛΕΞΙΚΟΝ  του »ΗΛΙΟΥ ‘» –

» Το Αρχαίον Ελληνικόν Πνεύμα ». ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ , { σελ. 185 }.

Ο αριθμός [ 4 ]  συμβολίζει τον χώρο. Ονομαζόταν και Ιερά  Τετρακτύς. Στο όνομα αυτής ορκίζονταν οι Πυθαγόρειοι .Συμβολίζει και τον Κόσμον  [= σύμπαν ] επειδή το άθροισμα των τεσσάρων πρώτων αριθμών δίνει το άθροισμα το οποίον ισούται με δέκα  [ 10 ].             [1+2+3+4 = 10 ].

Σάρωση_20200129 (3)

ΔΙΟΓΕΝΟΥΣ ΛΑΕΡΤΙΟΥ – » Βίοι Φιλοσόφων », ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ  [ H’.25 ].

{  ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ   ΠΟΛΥ’Ι’ΣΤΟΡΟΣ  – »Φιλοσόφων διαδοχαί» }.`

Αρχή των πάντων είναι η μονάδα. Από  την μονάδα  γίνεται η αόριστη δυάδα  με την  εκδήλωσή  της  και ως ύλη. Από την μονάδα και την  αόριστη δυάδα γίνονται  οι αριθμοί. Από τους αριθμούς γίνονται  τα σημεία. Από τα σημεία γίνονται οι γραμμές .Από τις γραμμές γίνονται τα επίπεδα σχήματα .Από τα επίπεδα σχήματα γίνονται τα στερεά σχήματα . Από  τα στερεά σχήματα  γίνονται τα αισθητά σώματα , των οποίων τα στοιχεία είναι τέσσερα : πυρ, ύδωρ, γη , αήρτα οποία μεταβάλλονται και με την αλλοίωση όλων αυτών γίνεται ο κόσμος ,έμψυχος ,νοερός και σφαιροειδής.

Σάρωση_20200131

                                                     

                                                            Η  ΤΕΤΡΑΚΤΥΣ .

ΘΕΩΝΟΣ   ΣΜΥΡΝΑΙΟΥ   –  » Των κατά μαθηματικόν χρησίμων εις την Πλάτωνος ανάγνωσιν »,{ Β’. λζ’,λη’ }.

                                         Πρώτη τετρακτύς των αριθμών.

Η δεκάδα συνέστησε την τετρακτύν αυτήν  ,διότι  το άθροισμα των αριθμών 1,2,3,4 είναι το 10.[ Η  πρώτη τετρακτύς ] φαίνεται ότι  συνέχει [ συγκρατεί μαζί ]  την φύση όλων των πραγμάτων.Γι’ αυτόν τον λόγον  και  όρκος  ήταν σ’ αυτούς [ Πυθαγορείους ] :

<<  όχι [ … ] ,μα τον παραδώσαντα στην ψυχήν μας την τετρακτύν ,ως  πηγήν αενάου  [ αιωνίας ] φύσεως , η οποία έχει  και  ρίζωμα >>.

bandicam 2020-01-29 21-01-24-262

Πρώτη τετρακτύς { των Αριθμών } = ΚΟΣΜΟΣ  [ 1+2+3+4 =10 }.

InkedΣάρωση_20200129 (5)_LI

Τετάρτη Τετρακτύς  { των απλών σωμάτων : ΠΥΡ -ΑΗΡ-ΥΔΩΡ-ΓΗ }.

InkedΣάρωση_20200129 (4)_LI

Πέμπτη  Τετρακτύς { των σχημάτων των απλών σωμάτων : ΠΥΡΑΜΙΣ  – ΟΚΤΑΕΔΡΟΝ – ΕΙΚΟΣΑΕΔΡΟΝ  – ΚΥΒΟΣ }.

InkedΣάρωση_20200131 (2)_LI

ΔIΟΓΕΝΟΥΣ  ΛΑΕΡΤΙΟΥ – » Βίοι φιλοσόφων », ΕΜΠΕΔΟΚΛΗΣ [ Η’.76 ].

Τα στοιχεία είναι τέσσερα { πυρ- ύδωρ -γη – αήρ }.Η Φιλία  [ =έλξις ] τα ενώνει και το Νείκος [=άπωσις ] τα χωρίζει.

                                                         

                                                         ΣΩΜΑ  { 4  στοιχεία  } 

InkedΣάρωση_20200121 (3)_LI

                               

                                     ΠΕΜΠΤΟΝ  ΣΤΟΙΧΕΙΟΝ   ή  ΠΡΩΤΟ  ΣΩΜΑ.

ΠΛΑΤΩΝΟΣ  – » Επινομίς  », { 981  c }.

Τα σώματα είναι πέντε : το πυρ ,το ύδωρ ,τρίτος ο αήρ ,τετάρτη η γη ,πέμπτος ο αιθήρ .

AΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Περί κόσμου », { 392 a }.

Την ουσία δε του ουρανού και των άστρων καλούμε αιθέραν,όχι επειδή είναι διάπυρη και φλέγεται ,διότι  διαφέρει τελείως από αυτή του πυρός ,αλλά »δια το αεί θείν κυκλο-φορουμένη »δηλαδή . για την συνεχή  κυκλική κίνησή της .Είναι στοιχείο διαφορετικόν, καθαρόν και θε’ι’κόν.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Περί Ουρανού », { Α’.270 b }.

Επειδή το πρώτο σώμα είναι  διαφορετικό από την γη ,  το πυρ ,  τον αέρα και  το ύδωρ,  προσονόμασαν  αιθέρα  τον ανώτατον  αυτόν τόπον, δίνοντάς του την επωνυμία  αυτήν, διότι   » θέειν  αεί = τρέχει δια παντός » στον  α’ί’διον [= αιώνιον ] χρόνον.

                               ΣΩΜΑ  + ΑΙΘΗΡ  { 5ο  στοιχείον ή Πρώτο σώμα }.

InkedInkedΣάρωση_20200518 (2)_LI

ΟΡΦΕΩΣ  ΥΜΝΟΙ  – » Αιθέρος  θυμίαμα  »,[ 5 ].

Σπινθήρα  της ζωής  σ’όλα τα ζωντανά πλάσματα  Αιθήρ , που φαίνεσαι από ψηλά και είσαι το άριστον [ το πρώτον ] στοιχείον του κόσμου

THORSTEN HΟΥ [ 12]  Δωδεκάεδρο  φωτιστικό .

escher1_27marts

Ο  Παράκελσος   { 15ος αι.π.Χ. } κάνει την πρώτη αναφορά στην έννοια των  τεσσάρων στοιχειωδών στοιχείων. Αυτά  ήσαν  :  Αηρ  { Sylph }  ,  Γη  { Gnome } ,  Πυρ  {  Sala-mander }  , Ύδωρ  (Undine).

ΘΕΟΦΡ. ΠΑΡΑΚΕΛΣΟΥ  – » Ο Αλχημιστής » , { σελ. 70-71 }.

Το σώμα διαθέτει τέσσσερα είδη γεύσεως : ξινή ,γλυκιά ,πικρή ,αλμυρή.Το πικρό είναι ζεστό και ξηρό  [χολερικό ] .Το ξινό είναι κρύο και ξηρό [ μελαγχολικό ].Το γλυκό  είναι κρύο και υγρό  [ φλεγματικό ] .Το αλμυρό είναι ζεστό και υγρό [ αιματώδες ].

InkedΣάρωση_20200622 (5)_LI

AΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Μετά τα φυσικά », ΄{ Α΄,985 }.

Ο Εμπεδοκλής λοιπόν ,παρά τις γνώμες των προγενεστέρων του ,πρώτος  εισηγήθηκε την διαίρεση της εν λόγω  αιτίας ,με το να μην κάνει μία την αρχή της κινήσεως ,αλλά βάζοντας διπλές και μάλιστα εναντίες  αρχές  {  Φιλία  και  Νείκος  }.

Σάρωση_20200513 (2)

ΑΘ.ΣΤΑΓΕΙΡΙΤΟΥ  – » Ωγυγία ή Αρχαιολογία », { Ζ’. Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ]

ΜΑ‘. Περί των τεσσάρων  στοιχείων ,{ σελ. 271-272 }.

InkedInkedΣάρωση_20200507 (2)_LI

Τα τέσσερα στοιχεία είναι η : η Γη ,το Ύδωρ ,το Πυρ και ο Αήρ.  Και την Γην ζωγράφιζαν ως την Ρέαν,το Πυρ ως την Εστίαν ,το Ύδωρ ως κάποια Να’ι’άδα Νύμφη και τον Αέρα ως την Ήραν.

Μερικές φορές παριστάνουν  αυτά  [ τα τέσσερα στοιχεία ] αλληγορικώς  και με θηρία που  ανήκουν  σ’αυτά  [ =  που αρμόζουν στα τέσσερα στοιχεία ]. Έτσι την Γην [  αλληγορούσαν ] δια του  λέοντος  ,το Ύδωρ δια του δελφίνος [ δελφινιού ], τον Αέρα δια του αετού  και το πυρ δια του Φοίνικος ,που κάθεται πάνω στην πυρά ,σύμφωνα με τον μύθον. Μερικές φορές  [ εκτός  του  Φοίνικος ]  και  δια της  πυροσαλαμάνδρας , αλληγορούσαν, που περπατάει πάνω στο πυρ – και με διάφορους άλλους τρόπους.

InkedΣάρωση_20200509_LI

1 }. Δελφίνια,Megaron της βασίλισσας του παλατιού της Κνωσού [ fresco2 }. Αετός  με ένα φίδι  που έχει πιάσει  στα πόδια του . Αρχαίο νόμισμα  Ολυμπίας  Elis stater. IV αι π.Χ. } .Φοίνικας ή φοίνιξ { Φοίνιξ  :  ήταν η πρώτη χρηματική μονάδα της Ελλάδας [1828 ] ,την εποχή του  Καποδίστρια    }. πυροσαλαμάνδρα  –  Paul D Stewart » Munster Legendary Fire Salamander  »[1560].   4 }. Λέων της Αναλήψεως  { Λαγκαδάς }.

ΤΟ  ΠΥΡ 

Το Πυρ έχει μια ιδιαιτερότητα σε σχέση με τα άλλα στοιχεία .Διότι  στα άλλα στοιχεία αντιστοιχεί κάποιο θηρίο υπαρκτό , ενώ στο στοιχείο του Πυρός  δεν αντιστοιχούν θηρία αλλά  αντιστοιχούν αλληγορικώς ο Φοίνιξ  [ μυθικό πτηνό ] και η  θρυλική  πυροσα-λαμάνδρα [ Fire Salamander ]. Ποία η σχέση του πυρός με τα δύο αυτά μυθικά όντα  ;

α}.ΦΟΙΝΙΞ :

Πήρε την ονομασία του από το μυθικό πουλί, τον Φοίνικα., ο οποίος ξαναγεννιέται από την τέφρα του.

ΤΑΓΜΑ ΦΟΙΝΙΚΟΣ  , Προεδρία της  Ελληνικής Δημοκρατίας .

το τρίτο Τάγμα Αριστείας στην ιεραρχία ,

«Εκ Της Τέφρας Αναγεννώμαι» }.

Σταυρός από  λευκό σμάλτο, πάνω στον οποίον υπάρχει ανάγλυφη η απεικόνιση του μυθικού πτηνού Φοίνικα, με ανοιχτές  τις φτερούγες που αναγεννάται μέσα από τις φλόγες. Ο ανάγλυφος Φοίνικας απεικονίζεται και στο κέντρο του αστέρα }. 

InkedOrder_of_the_Phoenix_LI

β}. ΣΑΛΑΜΑΝΔΡΑ :

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Των περί τα ζώα ιστοριών », {Ε’,IX }.

Ότι ενδέχεται και να μην καίγεται η σύσταση του σώματος κάποιων ζώων ,αποδεικνύεται από την σαλαμάνδρα ,που καθώς λένε , μπορεί να σβήσει την φωτιά βαδίζοντας μέσα της.

EΡMHTIKA KEIMENA  – » Αποσπάσματα », { XXIV .17 }.

Οι σαλαμάνδρες φτιάχνουν φωλιές και στο πυρ.

ΠΑΡΑΚΕΛΣΟΥ   –  THE FOUR ELEMENTS / EARTH, WATER, AIR, FIRE

bandicam 2020-06-14 20-57-27-871

<< O Παράκελσος  ήταν ο πρώτος συγγραφέας  που δεν απέδωσε δαιμονικές διαστάσεις στα  υπεφυσικά στοιχεία .Στο βιβλίο του  » Liber de Nymrhis ,Sylphis ,Pygmaeis et Salamandris et de caeteris Spiritibus  » { Βιβλίο των Νυμφών των Συλφίδων ,των Νάνων  και Σαλαμανδρών και άλλων Πνευμάτων  } συσχέτισε τα τέσσερα στοιχεία  της οντολογικής  θεωρίας του σύμπαντος { πυρ -αήρ -ύδωρ -γη } με τα τέσσερα  »στοιχειακά »  [ Geistmenschen },θεωρώντας τα έμφυτες δυνάμεις της φύσεως  που ενυπάρχουν στα φυτά και στα πετρώματ .Η αντιστοίχηση ήταν η εξής : Γη-Νάνοι  ,Πυρ-Σαλαμάνδρες , Αήρ -Συλφίδες ,Ύδωρ – Νηρη’ί’δες .>>

       »Nutrisco et extinguo’‘  [ = τρέφω και σβήνω ].

bandicam 2020-06-14 21-46-33-949

                      Η ΣΑΛΑΜΑΝΔΡΑ ΤΗΣ ΦΩΤΙΑΣ { επιτραπέζιο παιγνίδι }.

bandicam 2020-05-14 17-20-02-429

Οι σαλαμάνδρες μοιάζουν με τις σαύρες ,αλλά δεν είναι ερπετά . Είναι τετράποδα  αμφίβια πλάσματα και οι πιο κοντινοί συγγενείς τους είναι οι γνωστοί βάτραχοι. Έχουν την ικανότητα να αναγεννούν τα κομμένα άκρα τους  και εκκρίνουν μια τοξική ουσία ,η οποία συμβάλλει στην ακα’ί’α  τους,  φυσικά μέχρις ενός σημείου.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ   – » Περί ζώων γενέσεως »,{ Γ’, XI }.

Διότι τα φυτά ,θα μπορούσε να πει  κανείς ,ότι ανήκουν στην γη, τα ένυδρα στο ύδωρ και τα πεζά στον αέρα .Όσο για το τέταρτο γένος δεν θα πρέπει να το αναζητήσουμε σε αυτές τις περιοχές. Το πυρ λογαριάζεται ως το τέταρτο από τα στοιχειώδη σωμάτια. Αλλά ένα τέτοιο γένος ζώων πρέπει να αναζητηθεί στην σελήνη, διότι αυτή φαίνεται να έχει μερίδιο στον τέταρτο βαθμό αποστάσεως .

                                Τα τέσσερα στοιχεία και  τα αντίστοιχα γένη τους.

InkedΣάρωση_20200508 (3)_LI


ΑΝΔΡ. ΚΑΤΣΟΥΡΗ  – » Η Αρχαία Ελληνική Ιατρική », { σελ.16-17 }.

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ  ΚΡΟΤΩΝΟΣ –  ΑΛΚΜΑΙΩΝ.

Η πιο περίφημη Ιατρική σχολή ,πριν από τον Ιπποκράτη, είχε ιδρυθεί στον Κρότωνα της  Καλαβρίας στην Ν.Ιταλία. Κυριώτερος εκπρόσωπός της ήταν ο Πυθαγορικός Αλκμαίων , υιός του Πειρίθου,  ο οποίος καθορίζει την υγίεια  μεν ως ισονομία { ισορροπία } και  συμμετρία { αναλογία  ορθή } των αντιθέτων δυνάμεων  του  θερμού -ψυχρού ,του υγρού-ξηρού , του πικρού-γλυκού και των υπολοίπων , την νόσον δε καθορίζει  ως μοναρχία , που προκαλείται  από την επικράτηση του ενός στοιχείου εξ αυτών έναντι των άλλων.Η θεραπεία έγκειται στην αποκατάσταση της ανισορροπίας .{*}.

Γ. ΚΕΔΡΗΝΟΥ  – » Σύνοψις  ιστοριών ».

ΜΙΧ. ΨΕΛΛΟΥ – » Διδασκαλία παντοδαπή » ,[ De omnifaria doctrina ], { πς’ }.

» Περί υγίειας και νόσου και γήρως ».

Κύριο και ουσιώδες αίτιο  της υγίειας είναι η ίση κατανομή των δυνάμεων της θερμότητας ,  της  ψυχρότητας ,  της υγρότητας  και  της  ξηρότητας . Όταν δε ένα  από αυτά τα στοιχεία  κυριαρχήσει έναντι των άλλων εκδηλώνεται  νόσημα .

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ  – »  Περί διαίτης  », [ Α’. 3,4 ].

Tα ζώα και ο άνθρωπος συνίστανται  από δύο στοιχεία : το πυρ και το ύδωρ..Η δύναμη που έχει το καθένα απ’αυτά τα δύο είναι η εξής : το μεν πυρ μπορεί να κινεί τα πάντα για πάντα ,το δε ύδωρ να τρέφει τα πάντα για πάντα.
Τα δύο στοιχεία έχουν τις ακόλουθες ιδιότητες : το μεν πυρ έχει το θερμόν και το ξηρόν ,το δε ύδωρ έχει το ψυχρόν και το υγρόν.  Το  πυρ αντλεί από το ύδωρ υγρασία, διότι ενυπάρχει υγρότητα στο πυρ.Το  ύδωρ αντλεί από το πυρ  ξηρότητα ,διότι ενυπάρχει ξηρότητα στο ύδωρ.

Σάρωση_20200124 (4)
InkedΣάρωση_20200126_LI

ΠΥΡ [ θερμόν +ξηρόν } – ΓΗ {  ξηρόν  + ψυχρόν } – ΑΗΡ { ψυχρόν + υγρόν } – ΥΔΩΡ { υγρόν + θερμόν ]

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Περί χυμών », { εισαγωγή  &  14  }.

Χυμοί στην Ιπποκράτεια ιατρική είναι όλα τα υγρά του σώματος πλην των ούρων , των κοπράνων και των πτυέλων { < πτύειν  > φτύνω }.

bandicam 2020-01-13 14-48-04-154

ΞΑΝΘΗ ΧΟΛΗ  [ θερμόν +ξηρόν } – ΜΕΛΑΙΝΑ ΧΟΛΗ {  ξηρόν  + ψυχρόν } – ΦΛΕΓΜΑ         { ψυχρόν + υγρόν } – ΑΙΜΑ { υγρόν + θερμόν ].

InkedInkedΣάρωση_20200324 (3)_LI

ΞΑΝΘΗ ΧΟΛΗ {ήπαρ} – ΜΕΛΑΙΝΑ ΧΟΛΗ { σπλήνας -στόμαχος }-  ΦΛΕΓΜΑ { εγκέφαλος } – ΑΙΜΑ { καρδία }.

Σάρωση_20200123 (5)

ΞΑΝΘΗ ΧΟΛΗ  { θέρος } –  ΜΕΛΑΙΝΑ ΧΟΛΗ  { φθινόπωρον } –   ΦΛΕΓΜΑ  {  χειμών  } –  ΑΙΜΑ  { έαρ }.

inkedcea3ceaccf81cf89cf83ceb7_20200211-5_li

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ    – »  Περί παθών   », { 1 }.

Όλα τα νοσήματα των ανθρώπων γίνονται από την χολή και το φλέγμα.

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Περί νούσων », {Α’.2 }.

Όλες οι νόσοι λοιπόν γίνονται  ,άλλες μεν από εσωτερικούς παράγοντες [από χολή και από φλέγμα ] ,άλλες δε από εξωτερικούς παράγοντες [ από πόνους και τραύματα ] και εξ αιτίας του θερμού που μας υπερ-θερμαίνει και του ψυχρού που μας υπερ-ψύχει.

ΣΤΟΒΑΙΟΥ – » Ανθολόγιον »,[ ΙΓ’] .

ΓΑΛΗΝΟΥ -» Χαρακτηριάζοντα εις Ιπποκράτην », [ Υπομνηματισμοί  II 72  ].

Ο άνθρωπος, όπως και τ’ άλλα ζώα και τα φυτά ,συνίσταται από στερεά ,υγρά  και αέρια στοιχεία. Είναι δε αυτά το αίμα , το φλέγμα και η διττή χολή ,δηλαδή η ξανθή και η μέλαινα.

bandicam 2020-04-05 02-47-31-503
Σάρωση_20200404 (3)

ΙΩ. Σ. ΤΟΥΛΟΥΜΑΚΟΥ – » Το χιούμορ στην Αρχαία Ελλάδα », { σελ.32-33 }.

Το χιούμορ { < χυμόρ = χυμός  } είναι ένας  τρόπος έκφρασης της  κοινωνικής συμπεριφοράς των Αρχαίων Ελλήνων και ονομαζόταν  ευτραπελία .Περιγράφεται ως αρετή   »εν παιδιά »  {= στο παιγνίδι, κατά την διασκέδαση } από τον Αριστοτέλη ,δια της  οποίας αποφεύγονται  οι δύο ακρότητες : η βωμολοχία και η αγροικία. Μέσον και αντίθετον  αυτών των δύο  εννοιών είναι  η ευτραπελία .

Σάρωση_20200502

Γ.ΤΣΑΡΟΥΧΗ  – » Οι τέσσερις εποχές  », { 1969 } .

bandicam 2020-04-12 13-57-52-986

ΠΛΑΤΩΝΟΣ  – » Τίμαιος », { 82 a }.

Από πού προέρχονται οι νόσοι είναι φανερό στον καθένα.Τα στοιχεία από τα οποία έχει γίνει συμπαγές [ φτιάχτηκε ] το σώμα είναι τέσσερα : γη ,πυρ ,ύδωραήρ. 

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Περί φύσιος ανθρώπου », [ 4 ].

Οι τέσσερις χυμοί του ανθρωπίνου σώματος είναι : το αίμα ,το φλέγμα ξανθή χολή    και  η  μέλαινα χολή. Οι τέσσερις αυτοί χυμοί αντιστοιχούν  προς τα τέσσερα  στοιχεία του Εμπεδοκλέους .Όταν οι τέσσερις αυτοί χυμοί βρίσκονται σε ισορροπία στο σώμα ,η κατάσταση αυτή ονομάζεται ευκρασία και ο άνθρωπος είναι υγιής.Αντίθετα ,όταν επικρατήσει ανισορροπία στην αναλογία των χυμών  του σώματος, η κατάσταση ονομάζεται δυσκρασία και ο άνθρωπος παρουσιάζει ασθένεια.

Εδώ ο  Ιπποκράτης  κατ’ουσίαν θεμελιώνει  τα αξιώματα της σύγχρονης ενδοκρινο-λογίας.   Η  σύγχρονη ιατρική  επιστήμη βεβαίως δεν χρησιμοποιεί  τους όρους  περί ευκρασίας και αρμονίας του ανθρωπίνου , αλλά  κάνει χρήση του όρου ομοιόσταση :  στην  ικανότητα των οργανισμών να διατηρούν το εσωτερικόν περιβάλλον  τους σταθερό – μέσω της διατηρήσεως της  ισορροπίας των συστατικών του – παρά τις μεταβολές του εξωτερικού περιβάλλοντος  { internal enviroment }.

ΓΑΛΗΝΟΥ – » Περί των Ιπποκράτους και Πλάτωνος δογμάτων », [ Η’ .676 ,682 ]

Λέγει ,ο Ιπποκράτης ,ότι το σώμα μας έχει γίνει από τα τέσσερα στοιχεία ,ονομάζοντάς τα κυρίως από τις δραστικές τους ιδιότητες [ ποιότητες ] ,το μεν ξηρό ,το άλλο υγρό και το μεν  θερμό , το άλλο  ψυχρό.

bandicam 2020-04-05 18-29-16-107
bandicam 2020-04-05 18-36-25-912

ΠΙΚΡΗ  ΧΟΛΗ  { ξανθός   } –  ΟΞΕΙΑ [ ξινή ] ΧΟΛΗ  { μέλας } –   ΦΛΕΓΜΑ  { λευκός  }   –  ΑΙΜΑ  {  ερυθρός }.

Σάρωση_20200405 (3) - Αντιγραφή

ΓΑΛΗΝΟΥ  – » Υγιεινών », [ Δ’ . 254 ].

Η διάγνωση των χυμών του σώματος  από το χρώμα  [ εκ της χροιάς  ]  τους  είναι αλάνθαστη .Όπως λοιπόν το σώμα που έχει γίνει λευκότερο-  απ’ότι συνήθως – δείχνει ότι εντός του επικρατεί ο φλεγματικός χυμός ,σ’ αυτό [το σώμα ] που έχει γίνει ωχρότερο ή ξανθότερο δείχνει ότι εντός του επικρατεί ο χολώδης χυμός ,κατά τον ίδιον τρόπον και το κοκκίνισμα [η εκτροπή ]πέραν του φυσιολογικού,δείχνει ότι χυμός του αίματος πλεονάζει των υπολοίπων χυμών ,και το μελάνιασμα πέραν του φυσιολογικού ,υποδηλώνει ότι επικρατεί η μέλαινα χολή.

ΔΙΟΓ.ΛΑΕΡΤΙΟΥ  – » Βίοι Φιλοσόφων », { Α’.XI .118 }

ΦΕΡΕΚΥΔΗΣ : << χρο’ί’ δήλα >>.

<< το  χρώμα της επιδερμίδας μου το φανερώνει  >>.

Σάρωση_20200414

ΝΕΜΕΣΙΟΥ  ΕΜΕΣΗΣ  – » Περί φύσεως  ανθρώπου »,

{ Δ’. Περί σώματος , Ε‘. Περί  στοιχείων }.

bandicam 2020-01-28 02-08-30-005
Σάρωση_20200414

ΓΑΛΗΝΟΥ – » Περί ευχυμίας  και κακοχυμίας », { 10.2 }..

Έτσι δε και όσοι έχουν αίμα με περισσότερη μέλαινα  χολή ,έχουν ανάγκη από τροφές και υγρές και θερμές ως προς την κράση ,όπως ακριβώς βέβαια  και όσοι έχουν αίμα με πικρή χολή έχουν ανάγκη από τροφές και  υγρές και ψυχρές .Κατά τον ίδιον τρόπον οι φλεγματικοί έχουν ανάγκη από τροφές  θερμές και ξηρές .Όσοι δε συγκεντρώνουν υγιεινό  αίμα πέραν του μέτρου ,έχουν ανάγκη λιγότερων εδεσμάτων { τροφές  ψυχρές και ξηρές }.

InkedInkedΣάρωση_20200424 (7)_LI

                                                ΤΡΟΦΕΣ  ΑΝΑΛΟΓΕΣ ΤΩΝ ΧΥΜΩΝ.

ΟΡΕΙΒΑΣΙΟΥ  – »  Ιατρικών συναγωγών », [ Γ’.10  ].

Οι τροφές που γεννούν χυμό ξανθής χολής .

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Περί διαίτης οξέων » , { 9, 16 }.

Τα άτομα που αισθάνονται περισσότερη δυσφορία ,από  αλλαγές στην δίαιτα, είναι όσα έχουν υπερέκκριση  πικρής  χολής  στο ανώτερο πεπτικό τους σύστημα. Ανακεφαλαιώνοντας ,η οξύτητα του ξιδιού [ όξους ] ωφελεί περισσότερο τα άτομα στα οποία επικρατεί η πικρή χολή [ πικρόχολα ] παρά  αυτά στα οποία  επικρατεί η μέλαινα χολή [ μελαγχολικά ].

ΓΑΛΗΝΟΥ – » Υπόμνημα στο Ιπποκράτους ‘περί διαίτης οξέων νοσημάτων ‘ », { Γ’.102 }.

Ονομάζει πικροχόλους ,αυτούς που η φύσις τους γεννά [ υπερεκκρίνει ] πικρόν χυμόν, που είναι ακριβώς ο χυμός της ξανθής χολής .Σ’ αυτές τις φύσεις των πικροχόλων είναι κατάλληλο [ ενδείκνυται ] το όξος [ ξίδι ] ,ενώ είναι ακατάλληλο [ αντενδείκνυται ]  για τις φύσεις των μελαγχολικών

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Περί αγμών », { 36 }.

[ Ο  καταγματίας ] πρέπει να στερηθεί τροφής εντελώς. Και αν μεν είναι εκ φύσεως  πικρόχολος ,λίγες σταγόνες από ευωδιαστό οξύγλυκον  ποτόν  [ οξύμελι ] μέσα  στο  ύδωρ ,αυτή να είναι η δίαιτα  του  ‘  αν αντιθέτως είναι μη πικρόχολος ,έχει ανάγκη μόνον από πόσιμον ύδωρ.

ΓΑΛΗΝΟΥ – » Περί  λεπτυνούσης  διαίτης », { 111-112 }.

Λεπτύνουσα  δίαιτα   [ αυτή που λεπταίνει ]  και  το  αντίθετό  της   παχύνουσα  δίαιτα  [ αυτή που παχαίνει ] καλείται η δίαιτα ανάλογα με τον χυμό που γεννιέται στα σώματα μας από  την μία εκ των δύο .Η λεπτύνουσα δίαιτα λεπταίνει τους παχείς χυμούς του σώματος και η παχύνουσα  δίαιτα το αντίθετο. Εάν κάποιος υπερβάλλει με αυτές ,το αίμα γίνεται » ορώδες ή πικρόχολον ή μελαγχολικόν ».

bandicam 2020-04-09 12-42-32-916

ΔΙΟΣΚΟΥΡΙΔΟΥ – » Περί ύλης  Ιατρικής  », { Ε’. 17 ,2-3 }.

Η Σκίλλη  ή σκιλλοκρέμυδο  ,εκτός της χρήσης της ως αλεξιφάρμακον { αντιβασκάνιο,} , είχε  και θεραπευτική χρήση στην αρχαιότητα . Δραστικά συστατικά του φυτού ήταν  το σκιλλιτικόν οξύ { ξίδι  }  και άλλοι καρδιοτονωτικοί γλυκοσίδες  [κυρίως του βολβού] ,όπως η σκιλλαρένη [ Α’ & Β’ ] κ.α.

ΣΚΙΛΛΗ η ΠΑΡΑΛΙΟΣ    ( Urginea scilla  /   Urginea maritima ).

Σκίλλα / Σκίλλη , Σκιλλοκρεμμύδα,  Αγριοκρεμμύδα.

bandicam 2020-03-28 01-35-20-440

                                                       

bandicam 2020-06-13 14-42-28-054

ΠΑΡΟΙΜΙΑ  { για  άνθρωπο  που είναι θυμωμένος  ή ευέξαπτος  }.

» Το αψύ ξίδι, το αγγειό του σχίζει‘{ για τους θυμωμένους και τους οξύθυμους  }.

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ  ΕΛΛΗΝΙΚΗ [ ΠΑΛΑΤΙΝΗ ]  – »  Επιτύμβια επιγράμματα  », { Ζ’.69 ]

ΙΟΥΛΙΑΝΟΥ ΑΠΟ ΥΠΑΡΧΩΝ ΑΙΓΥΠΤΙΟΥ – » Εις Αρχίλοχον τον Πάριον ποιητήν ».

Ιαμβίζω = βρίζω ,χυδαιολογώ,σκώπτω . Λυκάμβης : παρ’ολίγον πεθερός του Αρχιλόχου. Όταν  ο Λυκάμβης  αρνήθηκε  τον γάμο της θυγατέρας του  Νεοβούλης με τον Αρχίλοχο , ο ποιητής ξέσπασε την οργή του σε σκωπτικούς στίχους ,οι οποίοι οδήγησαν τον Λυκάμβη και τις θυγατέρες του σε αυτοκτονία..  Όταν η πικρόχολη  ποίηση σκοτώνει !  

                                          

                                              ΠΙΚΡΟΧΟΛΟΣ    –   ΜΕΛΑΓΧΟΛΙΚΟΣ.

ΓΑΛΗΝΟΥ  – » Περί των Ιπποκράτους και Πλάτωνος δογμάτων » ,{ Ζ’. 1-3 }.

Ο εγκέφαλος ,η καρδιά  και το ήπαρ είναι οι αρχές των δυνάμεων οι οποίες μας διοικούν.
Ότι το ένα έχει εγκατασταθεί εντός του εγκεφάλου ,το δεύτερο εντός της καρδιάς και το τρίτο εντός του ήπατος .Ο  Πλάτωνας  παρομοιάζει το επιθυμητικόν  μέρος [της ψυχής ] με θηρίο ποικιλόμορφο και πολυκέφαλο το θυμοειδές  με λέοντα και το λογιστικόν  με άνθρωπο .

Σάρωση_20200124 (3)
Σάρωση_20200115 (3)
Σάρωση_20200123 (5)

                 ΤΑ ΤΡΙΑ ΜΕΡΗ ή ΕΙΔΗ  ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ   &  ΑΡΕΤΕΣ  ΕΚΑΣΤΟΥ.

Σάρωση_20200512
bandicam 2020-05-26 14-05-06-813

ΙΩ. ΣΤΟΒΑΙΟΥ –  »Ανθολόγιον », [ Α’ ] –

[ 18]. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Περί Αρετής  ».

Πραότης   –   Οργιλότης   :  αρετή  [ μεσότης ]  και  κακίες  [ υπερβολή και έλλειψις  ] του  θυμοειδούς  [ συναισθηματικού ]  μέρους της ψυχής .

πραότητα είναι αρετή του θυμοειδούς  κατά την οποίαν οι άνθρωποι τρέπονται δύσκολα  προς την  οργή .  Η οργιλότητα είναι κακία  του θυμοειδούς κατά την οποία οι άνθρωποι τρέπονται εύκολα  προς την οργή.

Το θυμοειδές [ συναισθηματικόν  ] μέρος της ψυχής {= λιοντάρι }, η αρετή  [= μεσότητα ]  και οι κακίες [ =ακρότητες  ] αυτού.

bandicam 2020-01-24 18-28-13-630

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Περί Αρετών και Κακιών », { 1249  b  & 1251 a }.

Υπάρχουν τρία είδη οργιλότητος  : ακροχολία ,πικρία ,βαρυθυμία. 

bandicam 2020-05-20 16-58-28-188
bandicam 2020-05-20 16-58-28-188

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Ηθικά Νικομάχεια », { 1109 b }.

Η ηθική αρετή είναι μεσότης ,διότι ευρίσκεται στο μέσον δύο κακιών. Έχει ως σκοπόν το μέσον ,που υπάρχει στις συναισθηματικές διαθέσεις και στις πράξεις των ανθρώπων.  Όμως  είναι δύσκολο να επιτύχουμε το μέσον ,όπως είναι δύσκολος ο καθορισμός του μέσου [ κέντρου ] στον κύκλο ,το οποίον δεν είναι έργον οποιουδήποτε ανθρώπου ,αλλά του ειδήμονος [ αυτού που έχει γνώση περί αυτού ].Για τον λόγον αυτόν το  ευ {= πρέπον =μέσον ]  είναι και σπάνιον και άξιον επαίνου και καλόν. Έτσι αυτός που έχει στόχον του το μέσον πρέπει να αποφεύγει εκείνο το άκρον [ από τα δύο ] ,το οποίον είναι περισσότερο αντίθετον προς το μέσον, δηλαδή να στρέφει τις προσπάθειές του προς εκείνον ,το οποίον είναι ολιγώτερον κακόν.

bandicam 2020-05-21 22-07-18-954

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Ηθικά Νικομάχεια », { 1125 b -1126 b }.

Η πραότητα είναι μεσότητα στην περιοχή που εκδηλώνεται η οργή. Επειδή όμως αυτή η μεσότητα των εκδηλώσεων της οργής δεν έχει ιδιαίτερο όνομα που να δηλώνει το μέσον,όπως δε σχεδόν δεν έχουν και τα δύο άκρα. Χρησιμοποιούμε λοιπόν για το μέσον τη λέξη «πραότητα», μολονότι αυτή η λέξη σημαίνει απόκλιση προς την έλλειψη οργής , η οποία και αυτή δεν έχει ξεχωριστό όνομα. Για την εκδήλωση της οργής σε υπερβολικό βαθμό θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί η λέξη οργιλότητα [ οξυθυμία ]. Διότι το μεν πάθος { ψυχικό συναίσθημα } για το οποίο μιλούμε είναι μόνον η οργή, αυτά δε που την προκαλούν [ διεγείρουν ] είναι πολλά και διάφορα.

Οργίλος δεν είναι αυτός που έχει μέσα του οργή ,αλλά  εκείνος που οργίζεται περισσό-τερο από όσο πρέπει ή ταχύτερα από όσο πρέπει ή σε  περισσότερες περιπτώσεις   από όσο πρέπει. Ανάλγητος  { αναίσθητος }  δεν είναι αυτός που έχει έλλειψη οργής  μέσα του [ αναίσθητος ] αλλά εκείνος που δεν ξέρει εναντίον τίνος, και πότε ,και πώς πρέπει να οργισθεί.

Αντίθετη στην πραότητα θεωρούμε πιο πολύ την υπερβολή { παρά την έλλειψη }, για τον λόγο ότι είναι πιο συχνή (η εκδίκηση προσιδιάζει, πράγματι, περισσότερο στην ανθρώπινη φύση)· επιπλέον, οι δύστροποι άνθρωποι είναι χειρότεροι για να συμβιώσει κανείς μαζί τους.

bandicam 2020-05-13 22-44-35-566
bandicam 2020-05-13 20-05-01-349

                                                                         Η ΟΡΓΗ.

                              Πραότης [ μεσότης ]  –   Αοργησία   &   Οργιλότης  [ άκρα ] .

Σάρωση_20200604 (2)

ΦΙΛΟΔΗΜΟΥ  – » Περί οργής », { ανασύσταση  Gomperz }, [ στ. XXXVIII ].

Υπάρχουν δύο είδη οργής  : η κενή  και η φυσική οργή ,η οποία σε κλιμάκωση φτάνει μέχρι την μανία .  1.Kενή οργή , εκφράζεται μετά  από διάθεση παμπόνηρη ,συγχρωτί-ζεται με μύρια άσχημα πράγματα  και είναι κακό.  2.Φυσική οργή , εκφράζεται μετά από  κάτι δηκτικό { που »δαγκώνει »την ψυχή ,εξ ου και οδύνη //  την  εξοργίζει } ,είναι μία συνετή αντίδρασή και είναι καλό. Κακόν είναι  ,το να μην αποδέχεται κανείς την φυσικήν οργήν – διότι <<  όταν  κάποιος κακολογείται και δεινοπαθεί , όποιος δεν οργίζεται, φέρει  πολύ μεγάλο τεκμήριο πανουργίας  >> – Μένανδρος  . Κάποιες φορές δε ο οργιζόμενος  φέρει  και  στοιχεία  έντονης παρορμήσεως ή λύσσας και  για άλλα  πράγματα- εκτός αυτών που τον εξοργίζουν .Είναι φανερό  λοιπόν  ότι  κάποιος θα ξεσηκωθεί για πολύ μικρές αφορμές και αυτό  είναι καλό να το αποδεχόμαστε . Οι μανιακοί δίνουν την εντύπωση  και είναι οργίλοι.Οι αόργητοι δεν  δίνουν την εντύπωση του οργίλου για πολύ.Διακρίνεται λοιπόν ο μανιακός από τον οργίλον βάσει της διαρκείας και της εντάσεως της οργής. Η κενή οργή (θυμός) του οργίλου έχει την τάση να κλιμακώνεται.

                                      ‘ΧΥΜΙΚΟΙ’  ΤΥΠΟΙ  ΑΝΘΡΩΠΩΝ .

Σύμφωνα με την Ιπποκρατική ιατρική υπάρχει άρρηκτη  σχέση μεταξύ σωματικών και ψυχικών λειτουργιών στον άνθρωπο.Αυτές οι ψυχολογικές διαθέσεις χαρακτηρίζουν και την συμπεριφορά του.Έτσι οι άνθρωποι  διαιρούνται  σε τύπους  ανάλογα με την ανάμιξη σε αυτούς  των τεσσάρων χυμών [ αίμα -φλέγμα -ξανθή χολή -μέλαινα χολή }  και του χυμού , που υπερισχύει στο σώμα του .Έτσι  έχουμε τους εξής τύπους : 

a]. Αιματώδης { θερμόν  – υγρόν }  b].Φλεγματικός { υγρόν  –  ψυχρόν }   c]. Μελαγχολικός    { ψυχρόν  –  ξηρόν }  d]. Χολερικός ή Πικρόχολος  { ξηρόν  –  θερμόν }.

Σάρωση_20200124

ΠΑΠΥΡΟΥ – » Λεξικό της Ελληνικής γλώσσας ».

Οι [ 4 ]  ‘χυμικοί’ τύποι ανθρώπων.

ΑΘ.ΣΤΑΓΕΙΡΙΤΟΥ  – » Ωγυγία ή Αρχαιολογία », { Ζ’. Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ }.

ΛΘ’. Περί κράσεως του ανθρώπου ,{ σελ.268 }.

Κράσεις ή διαθέσεις  του ανθρώπου ορίζονται τέσσερις  :  η Χολερική ,η Αιματική ή Αιματηρή  ,η Φλεγματική και η Μελαγχολική  και είχαν τα εξής σύμβολα :  Χολερική κράση με σύμβολο τον  Ινδικόν πετεινόν  { οξυθυμία }. Αιματική κράση  με σύμβολο  μια  χρυσαλίδα  { κάμπια ,μεταβαλούσα μορφὴν καὶ σχήμα } που κάθεται πάνω σε ρόδον  { γυναικείον αιδοίον] .Φλεγματική κράση με σύμβολο μια χελώνα {  βραδύτητα και υπνηλία }. Μελαγχολική κράση με σύμβολο τις  νυκτερίδες {  ζώα άφωνα  }.

Σάρωση_20200604

Δ.ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ – » Μέγα λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Μελαγχολικός  και μελάγχολος.

Μελαγχολώ  : α].πάσχω από μελαγχολία  β]. κατέχομαι από μανία.

Δ.ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ – » Μέγα λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Πικρόχολος {  πικρός + χολή }.

Πικρόςοξύς, αιχμηρός ,κοπτερός. Χολή = πικρία, λύπη ,οργή ,θυμός.

      

                                      ΣΥΓΚΡΟΥΣΙΣ  ΘΥΜΟΕΙΔΟΥΣ  – ΛΟΓΙΣΤΙΚΟΥ. 

To Λογιστικόν μέρος της ψυχής [ πρέπει να ]  άρχει του Θυμοειδούς και του Επιθυμη-τικού. Το Θυμοειδές [ πρέπει να ] άρχεται από το Λογιστικόν  και [πρέπει να ] άρχει του Επιθυμητικού. Τό Επιθυμητικόν [πρέπει] να άρχεται και από το Θυμοειδές και από Λογιστικόν. Όταν  διαταράσσεται η ισορροπία αυτή , ουσιαστικά ύβρις ,  πολλές φορές  παράγονται  μοιραία αποτελέσματα.

ΓΑΛΗΝΟΥ  – » Περί των Ιπποκράτους και Πλάτωνος δογμάτων  » , { Γ’ .306 }.

Ο λογισμός [ Λογική ] ερίζει με τον θυμό [ Συναίσθημα  ]. Η Μήδεια πρόκειται να σκοτώσει τα παιδιά της. Ο θυμός της Μήδειας ,όπως ένας ίππος ατίθασος [ άλογο ] που νίκησε τον ηνίοχο [ λογική ] ,την έσερνε δια της βίας εναντίον των παιδιών της . Ώστε πολλές φορές  την τραβούσαν – μια ο ένας και μια ο  άλλος- , και ο λογισμός [  λογικές σκέψεις ] και ο θυμός  [  συναισθήματα οργής ,μίσους ,εκδικήσεως ] .Τελικώς , το άλογον νίκησε τον ηνίοχον.

ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ  – » Μήδεια », {στ. 1078 – 1080 }.

Μήδεια : << Aν και γνωρίζω τι λογής κακά [= ανόσιες πράξεις ] πρόκειται να κάνω  ,εν τούτοις ο θυμός [= πάθος ] είναι ισχυρότερος από τα βουλεύματά μου [= αποφάσεις κατόπιν λογικής σκέψεως ].

ΓΑΛΗΝΟΥ  – » Περί των Ιπποκράτους και Πλάτωνος δογμάτων  » , { Γ’ .306-307 }.

ΜΗΔΕΙΑ – ΟΔΥΣΣΕΥΣ.

Η Μήδεια  γνωρίζει   αναμφιβόλως το μέγεθος των κακών ,των οποίων πρόκειται να πράξει, επειδή [αυτό] το διδάσκεται από τον λογισμό [ λογικός τρόπος σκέψεως, λογική ], αλλά λέει ότι ο θυμός [ πάθος ] της  είναι ισχυρότερος αυτού [  λογισμού ] .Γι’ αυτό  ο Ευριπίδης έκανε  την Μήδεια παράδειγμα των βαρβάρων και απαιδεύτων ανθρώπων ,στους οποίους ο θυμός είναι ισχυρότερος από τον λογισμό.

bandicam 2020-04-14 20-48-37-985

ΚΛΑΣΣΙΚΑ  ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΜΕΝΑ  – » Μήδεια », { κείμ.  ΒΑΣΙΛΗ ΡΩΤΑ }.

Η εσωτερική σύγκρουση μεταξύ Λογικής  και  Συναισθήματος στην ψυχή της Μήδειας.

ΓΑΛΗΝΟΥ – » Περί  μελαίνης χολής » ,{ 6  &  21 }.

Η γνήσια μέλαινα χολή είναι ένας ιδιαιτέρως  νοσογόνος παράγοντα; ,ο οποίος εμφανίζεται σε βαριές περιπτώσεις ασθενείας και ως επί το πλείστον είναι θανατηφόρος. Βασικά χαρακτηριστικά του είναι η στυφή και ξινή γεύση του και το γεγονός ότι προκαλεί  βράσιμο στο χώμα εφόσον χυθεί.Δημιουργείται από το κατακάθι του αίματος ,το οποίον ο Γαληνός  παρομοιάζει με αμόργη [ κατακάθι λαδιού ,μούργα ] και τρύγα        [ κατακάθι κρασιού ] όταν αυτό ψηθεί υπέρμετρα. Μαύρη χολή μπορεί να γεννηθεί και από το υπέρμετρο ψήσιμο της ξανθής χολής ,η οποία μάλιστα είναι χειρότερη και έχει κακή πρόγνωση.Το όργανο που καθαρίζει το αίμα και στο οποίον εναποτίθεται η μέλαινα χολή ,όπως κι όλοι οι μελαγχολικοί χυμοί του σώματος [ που μοιάζουν με τον χυμό της μαύρης χολής ] είναι ο σπλήνας. 

InkedInkedInkedcea3ceaccf81cf89cf83ceb7_20200116_LI

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Περί ζώων μορίων », { Δ΄, II }.

Γι’ αυτό ακριβώς ,αυτοί που λένε  ότι η φύσις της  χολής υπάρχει χάριν κάποιας αισθήσεως ,δεν τα λένε καλά [ σφάλλουν ]….Ισχυρίζονται ,ότι η χρήση της είναι  να επιδρά στο μέρος της ψυχής που εδράζεται  στο ήπαρ , ερεθίζοντάς το  και κατα-πραύνοντάς το , όταν ρέει ελεύθερα .Όμως ,όχι μόνον  κάποια  από τα ζώα δεν έχουν χολή, αλλά και  μέσα  στα ίδια τα γένη, άλλα [ είδη ] φαίνεται ότι έχουν [ χολή ] ,άλλα  ότι δεν έχουν ,όπως  συμβαίνει με τα ποντίκια .Στην κατηγορία αυτή ανήκει και ο άνθρωπος  ‘ διότι μερικοί φαίνεται ότι έχουν  χολή  , μερικοί ότι δεν έχουν.

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ :

Στην Εμβρυολογία η διάπλαση του ήπατος και των χοληφόρων αγγείων αρχίζει περίπου την 3η εμβρυολογική εβδομάδα ,όταν εμφανίζεται το ηπατικόν εκκόλπωμα .Από αυτό το μικρόν ουραίον τμήμα του ηπατικού εκκολπώματος ,το οποίον  εκτείνεται, σχηματίζεται η χοληδόχος κύστις. Κατά πάσαν πιθανότητα  ο Αριστοτέλης θα μπορούσε να εξάγει αυτό το συμπέρασμα ,μόνον εάν είχε εξετάσει ανθρώπινα έμβρυα εξ αποβολής .Αυτή η ανατο-μική παρατήρηση, μάλλον,θα τον οδήγησε  και στο  λάθος συμπέρασμα περί  χολής ,όπως επισημαίνει και το σχόλιο  {αρ .8 } του βιβλίου.

[ Q44 ] :  Αγενεσία, απλασία , υποπλασία και άλλες συγγενείς διαμαρτίες διαπλάσεως  της χοληδόχου κύστης.

ΑΝΘ.ΓΑΖΗ – » Λεξικόν της Ελληνικής γλώσσης ».

Σπληνιάω= πάσχω από το πάθος της  σπληνός. Σπληνίζω = 1. με πονάει η σπλήνα. 2. σπληνιάζω = χολώνομαι , όθεν <<  εφούσκωσε η σπλήνα μου = περιέπεσα σε οργή και θυμό >> , << εφούσκωσε η χολή μου>> .Σπλαχνίζομαι  { < σπλάχνον } = συμπάθεια ,έλεος ,αισθάνομαι ευσπλαχνία ,τα σπλάχνα μου αγγίζονται από την συμπάθεια, λυπούμαι.

                                                    ‘‘ΤΟΝ ΣΠΛΗΝΑ ΕΚΒΑΛΕΙΝ ».

ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΟΥΣ   – Θεσμοφοριάζουσαι »,[ στ.3].

» πριν σπλήνα μ’εκβαλείν » = πριν μου βγει ο σπλήνας.

GUIL. DINDORFIUS – ‘‘ Σχόλια στις κωμωδίες του Αριστοφάνη ».

ΑΙΓΙΔΙΟΥ ΒΟΥΡΔΙΝΟΥ -» Σχόλια στην κωμωδία του Αριστοφάνους ‘Θεσμοφοριάζουσαι». » πριν τον σπλήνα εκβαλείν  »  :  Αυτοί που έχουν πολύ καλή λειτουργία της σπλήνας  ,λένε ότι  εκ φύσεως  γελάνε πολύ και είναι πάντα ευχαριστημένοι. Αυτοί όμως που έχουν δυσλειτουργία της σπλήνας τους ,είναι αγέλαστοι και μελαγχολικοί.

ΓΑΛΗΝΟΥ  – » Περί  μελαγχολίας », { 706 }.

[ ΑΕΤΙΟΥ  ΑΜΙΔΗΝΟΥ αποσπάσμα , στ’ .9 ] .

Υπάρχουν δύο  είδη  μελαγχολίας . Άλλοι  που την έχουν εκ φύσεως και από την αρχική  κράση τους  και οι άλλοι , που από κακή  δίαιτα απέκτησαν αργότερα αυτήν την κράση .  Κράσις { < κεράννυμι  : ανακατεύω δύο  ή περισσότερα πράγματα, από  τα οποία σχημα-τίζεται κάτι  νέο σύνθετο }.Επί του προκειμένου, κράσις  των χυμών του σώματος .

InkedΣάρωση_20200411_LI

ΑΡΕΤΑΙΟΥ [ ΚΑΠΠΑΔΟΚΟΥ ] – » Περί αιτιών και σημείων χρονίων παθών   Α’ » .

III. Περί σκοτωματικών { =οι πάσχοντες από σκοτοδίνες ]  –  V. Περί μελαγχολίης ».

V. Σε μερικές περιπτώσεις δεν γεννώνται εντός του σώματος ούτε αέριο [ φύσα ] ούτε μέλαινα χολή ,αλλά ακραία οργή και λύπη και κατήφεια φοβερή. Αυτούς λοιπόν καλούμε μελαγχολικούς, διότι η  οργή είναι συνώνυμη με την χολή ,όπως και [ η λέξη ] μέλαινα με το πολύ και το θηριώδες . . Αυτοί που μαίνονται [ μανιακοί ] , η διάθεση τους  άλλο-τε  τρέπεται σε οργή ,άλλοτε  σε θυμηδία [ ψυχική ηδονή ],ενώ  οι μελαγχολικοί   μόνο σε λύπη και αθυμία .                                                                          

bandicam 2020-04-11 17-58-05-436
InkedΣάρωση_20200418_LI

AΡΘΡ. ΤΖΑΝΟΦ  – »  Η Πρωτογενής Επανάσταση », { σελ. 20, 211-214 }.

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ  ΤΗΣ  ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ  ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΟΥ { Θυμοειδούς }.

Η νεύρωσις είναι μία παθολογική κατάσταση της ύπαρξής μας ,που έχει ως κύριο χαρακτηριστικό της  την ένταση. Η νευρωτική ένταση προέρχεται από κάποιον απωθημένο Πόνο { Πρωτογενής Πόνος } ,ο οποίος έχει προέλευση είτε σωματική είτε ψυχολογική .Το να είναι κάποιος μανιακός σημαίνει ότι  δεν θέλει να  βιώσει τα συναισθήματά του . Το να είναι κάποιος καταθλιπτικός σημαίνει ότι έχει καταπνίξει και συμπιέσει μέσα του τα συναισθήματά του [ δεν τα αφήνει να εκφραστούν ].Εκείνο που είναι παθολογικό είναι  αυτό, που το μπλοκάρισμα των συναισθημάτων μας  μας σπρώχνει να κάνουμε .

Σάρωση_20200505 (3)

ΣΠΕΥΣΙΠΟΥ  – » Όροι ».

Μέτριον , Μέτρον , Οργή , Θυμός , Επιθυμία .

Θύω  { > θυμός } : 1.το ορμάν { ορμώ } και το ταράττεσθαι { διαταράσσομαι, δονούμαι ,είμαι σε ταραχή } ,εφορμώ,μαίνομαι, λυσσώ  2. το καίειν  { καίω κάτι  με σκοπό να καπνίσει }  και το θυσιάζειν  { προσφέρω θυσία  στους Θεούς ή Θεές }. Θύμος { Thymus =θυμάρι , το οποίον χρησιμοποιούσαν  στις τελετές }.Θυμός  = πάθος θηριώδες . 

ΠΛΑΤΩΝΟΣ  – » Κρατύλος », {  419 b-e  }.

Επιθυμία  και  θυμός.

1.Επιθυμία  { επί +θυμός } :  » δύναμις επί τον θυμόν ιούσα‘ =ορμητική  δύναμη που εναντιώνεται στο θυμικόν [ θυμοειδές ] ,που θέλει να του  επιβληθεί με σκοπό την κάλυψη μιας ανάγκης { αληθινής ή ψεύτικης }ή ενός ελλείμματος { αληθινού ή ψεύτικου }Η Επιθυμία είναι άλογος .Είναι ο μαύρος ίππος του άρματος της ψυχής ,ο οποίος μαστιγώνεται από τον Ηνίοχον { λογικόν } για να υπακούσει ,καίτοι δύσκολο. Είναι επίσης η  Λερναία ύδρα ,το νερόφιδο με τα πολλά κεφάλια { =επιθυμίες } 2.Θυμός { < θύω } : »  θύσις  και ζέσις της ψυχής »= από την ταραχή { θύσις ] και από το βράσιμο { ζέση  < ζέω = βράζω }.

TH.GAISFORD S.T.P  –  » Μέγα  Ετυμολογικόν  Λεξικόν ».

Θυμός θύειν  [= ορμάν ]  + αίμα }   ~ θύαιμος  :  από την  ορμητική κίνηση του αίματος. Κυρίως  λέγεται για το θυμικόν [ θυμοειδές ] μέρος της ψυχής  { τα άλλα δύο είναι το λογικόν και το επιθυμητικόν  } .

ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ  [ΑΡΧ.  ΘΕΣ/ΚΗΣ ]   – » Παρεκβολαί  εις την Ομήρου  Ιλιάδα και την Οδυσσείαν ».

ΙΛΙΑΣ,  { Α΄,σελ. 8 }. Θυμός , Χόλος, Οργή ,Μήνις ,Μανία, Κότος.

Η  μήνις σύμφωνα με τους παλαιούς γίνεται από το ρήμα μένω ,όχι από το μαίνομαι ‘  από  αυτό το ρήμα [ μένω ]  γίνεται  η μανία ,διότι   δεν είναι πλέον  η μήνις αυτή  ουδένα  άλλο τι  είδος  οργής ,αλλά έκστασις [= διαχωρισμός ] φρενών [ σχιζοφρένεια ].Κάποιοι λένε ότι μήνις λέγεται παρά »το μη εν »,διότι στερεί την ενότητα με το να χωρίζει τους εριζομένους [=αυτούς που τσακώνονται ]. Πρέπει δε να γίνει γνωστό ,ότι στους ανθρώπους που βρίσκονται σε παροξυσμό ο ποιητής δίνει αυτά τα τέσσερα ονόματα : θυμός , χόλος ,μήνις ,κότος .Απ’αυτά , ο θυμός και ο  χόλος είναι τα ίδια ,όπως ακριβώς και η  πιο κοινή στον Όμηρο  λεγομένη οργή .Και είναι  αυτά τα τρία :  ο θυμός , ο χόλος και η οργή ,συνώνυμα για άλλους μεν  γραμματικούς [ φιλολόγους ] ,για άλλους δε είναι πολυώνυμα. Έχει παραχθεί δε ο θυμός από το θύειν {το οποίο δηλοί  το  ορμάν } και το αίμα , σαν να είναι κάποιος θύαιμος  [  αψίκορος  ] τρόπον τινά .Διότι  θυμός είναι η κίνηση  του αίματος μέσα στην καρδιά. Ο δε χόλος γίνεται από την χολή .Η δε οργή γίνεται από το ορέγω { =απλώνω χέρι ,όθεν όρεξις }.Διότι και δύναμη αντιλυπήσεως { = λυπώ αυτόν που με λύπησε } είναι ο θυμός .Όλα αυτά τα ονόματα δηλώνουν αρχόμενο θυμικόν πάθος .Το δε πάθος αυτό εάν παραμείνει μέσα στην ψυχή ,λέγεται μήνις. Αυτό δε [το πάθος]  που  παραμένει στην  ψυχή επιπλέον ,γίνεται καθίζημα  και  αποβαίνει εις  κότον , εκ του ρήματος κείμαι.

ΓΡ.ΒΕΡΝΑΡΔΑΚΗ – » Λεξικόν ερμηνευτικόν »

Θυμός και οργή .

Πολλές φορές απαντώνται και οι δύο τύποι παράλληλα. Σύμφωνα με τους Αρχαίους ο θυμός είναι κάποιου είδους έξαψις και τρόπον τινά  οξεία αναθυμίαση του πάθους .Οργή είναι η έμμονη {  που γίνεται έμμονη ιδέα , σταθερή } λύπη και ορμή.

ΑΠΟΛΛΩΝΙΟΥ  ΣΟΦΙΣΤΟΥ – » Λεξικόν Ιλιάδος και Οδυσσείας κατά στοιχείον ».

Χόλος και μήνις.

Χόλος : το  διαρκές  πάθος , που είναι το ίδιο με την μήνιν [ οργή ,] ή το σύντομο πάθος [στιγμιαία έξαψις]. Χολωθείς : είναι αυτός που οδηγήθηκε σε χόλον [οργή, άγριος θυμός].

ΙΩ.ΣΤΟΒΑΙΟΥ» Ανθολόγιον », { Κ’.49 }.Περί οργής.

ΑΠΟΛΛΩΝΙΟΥ -»Μακεδών».

Το άνθος  της οξυθυμίας είναι η μανία.

ΟΜΗΡΟΥ – » Ιλιάς », {  Α’ ,στ. 1-2  } ,  { Τ’ , στ. 67-68  }.

Διάστασις, Έρις  ,Μήνις .

Μήνις  < μένος  :  υπέρμετρη και ανώφελη οργή . Θεομηνία [ θεός + μήνις } : οργή Θεού που πέφτει επί δίκαιων και αδίκων.Η υπέρμετρη οργή {ΜΗΝΙΣ} έφερε μύρια άλγη στους Αχαιούς όπως παρατήρησε και ο Δημόκριτος . Η διάσταση και η έριδα τίκτει την μήνιν  ,η οποία είναι ολεθρία , γεννάει άλγη  και στέλνει τις ψυχές στον Άδη.

ΠΑΝ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ – » Λεξικό ρημάτων της Αρχαίας Ελληνικής γλώσσας ».

Οδυσσεύς { < οδύσσομαι } = ο ερεθισμένος , ο οργισμένος .

ΟΜΗΡΟΥ – » Οδύσσεια », { α’ , στ. 1-9 }.

Οδύσσεια ,ο νόστος της ψυχής  και το τριμερές αυτής.

Ο Οδυσσέας ο πολυμήχανος , πόλεις  είδε και  νούν  εγνώρισε  { ΛΟΓΙΣΤΙΚΟΝ } .Έπαθε άλγη στο θυμικό του ,λόγω νόστου  και  μη σωτηρίας των συντρόφων του{ ΘΥΜΟΕΙΔΕΣ }. Δεν  κατέφαγε τα βόδια του Υπερίωνος  Ηλίου  { εγκράτεια } ,ούτε  έκανε ατασθαλίες  ως νήπιον { σωφροσύνη }, ώστε να στερηθεί το ‘‘νόστιμον ήμαρ’‘, όπως έκαναν οι σύντρο-φοί του  και χάθηκαν – όσο κι αν προσπάθησε να τους σώσει.  { ΕΠΙΘΥΜΗΤΙΚΟΝ } .

                                                ΟΙΝΟΣ  ΚΑΙ  ΜΕΛΑΙΝΑ ΧΟΛΗ  .

 Ο οίνος και η φύσις  είναι ηθοποιός [ διαμορφώνουν τον χαρακτήρα κάθε ανθρώπου ]. Ο οίνος  όμως δίνει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στον άνθρωπο για λίγο χρονικό διάστημα ,ενώ η φύσις  για πάντα.

Ηθοποιός : { < ήθος + ποιώ ].Το ήθος [ χαρακτήρας ] προέρχεται από το έθος [ συνήθεια ].
Ηθοποιός δεν είναι αυτός που  υποδύεται  κάποιον χαρακτήρα [ ήθος ] σε κάποια παράσταση .Αυτός λέγεται υποκριτής . Ηθοποιός  είναι  ο ποιητής  ,που μορφώνει ,διαπλάθει κάποιον  χαρακτήρα  και  αποκαλύπτει το ποιόν του κάθε ήρωα μέσα από τα γραπτά του.

ΑΦΘΟΝΙΟΥ  ΑΝΤΙΟΧΕΩΣ – »Προγυμνάσματα », ΙΑ’. Περί ηθοποιίας.

Ηθοποι’ί’α  είναι η μίμησις του [ ήθους ] χαρακτήρα προσώπων πραγματικών ή φανταστικών .Διακρίνεται σε τρία είδη : ειδολοποι’ί’α , προσωποποι’ί’α  και ηθοποι’ί’α. 

Κ. ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΥ  –  » Τα  μετά το θέατρο  », { σελ. 68-69 }.

Υποκριτής  ή  Ηθοποιός ;

Ο όρος  <<ηθοποιός >> ,επίσημα  εμφανίζεται  για πρώτη φορά το 1840 από τον Κων-σταντίνο Αριστία  ,ο οποίος συνέταξε και δημοσίευσε μια «Πρόσκληση περί ελληνικού θεάτρου». Εκεί για πρώτη φορά ,εισάγει τον όρο που καθιερώθηκε μέχρι σήμερα .! Παλαιότερες ονομασίες, για το επάγγελμα του ‘ ηθοποιού ‘, ήταν : δεικηλιστής ,εθε-λοντής ,μιμητής και βέβαια υποκριτής ,ο κατέχων την τέχνη της υποκριτικής . Ο »ηθο-ποιός »γίνεται acteur από το Λατινικό actor [ το ενεργούν πρόσωπο ] ,από το  ago { < άγω = οδηγώ }.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Μελαγχολία και Ιδιοφυία », [ Το 30ό  πρόβλημα’ ] , { 954 a , 955 a}.

Ο οίνος , ως όργανον διαγνώσεως.

Επειδή η δύναμη της μέλαίνης χολής είναι ανώμαλη { μη ισορροπημένη  } οι μελαγχολικοί είναι ανώμαλοι [ έχουν ασταθή συμπεριφορά ] .Όντως η μέλαινα χολή και πολύ ψυχρή γίνεται και πολύ θερμή. Η μέλαινα χολή  είναι ηθοποιός [ ποιεί ήθος ,διαμορφώνει χα-ρακτήρες  ,διότι το θερμόν και το ψυχρόν  ‘‘ποιούσιν  ήθος ‘ ,διαμορφώνουν τον χαρα-κτήρα  περισσότερο από όλες τις άλλες δυνάμεις ,που υπάρχουν σ’εμάς }  ,όπως ακριβώς ο οίνος όταν αναμειγνύεται στο σώμα μας σε μεγαλύτερη ή μικρότερη ποσότητα ,διαμορ-φώνει  αναλόγως τον χαρακτήρα μας .Διότι και τα δύο  είναι πνευματικά [ αεριούχα ], και ο οίνος και η μέλαινα χολή..

bandicam 2020-04-17 18-02-40-809

ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ – » Περί διαίτης οξέων » , { 14 }.

Ο γλυκύς οίνος  και τα οινώδη [που έχουν μείζονα ή ελάσσονα οινοπνευματώδη δύναμη ] δηλαδή  ο λευκός  και ο  μέλας  οίνος  , το μελίκρητον {  νερόμελο } ,το  ύδωρ  και το  οξύμελι   {  ξιδόμελο  }  πρέπει  να  χορηγούνται  στις  οξείες  { αιφνίδιες  και ταχείς  αλλαγές  στην  ευκρασία του οργανισμού } νόσους  με τα παρακάτω κριτήρια….  Δεν ενδείκνυται { ο γλυκύς οίνος } σε άτομα στα οποία επικρατεί η πικρή χολή { πικρόχολοι } ,διότι τους φέρνει δίψα.

ΔΙΟΣΚΟΥΡΙΔΟΥ    – »  Περί ύλης ιατρικής », { Ε’.6 }.

Είδη οίνων [ εκ της χροιάς ].

Ο  λευκός οίνος  είναι  λεπτόρρευστος  ,εύπεπτος  και  υγιεινός  για  το  στομάχι ‘ ο μέλας  [ μαύρος ] οίνος είναι  παχύς  και δύσπεπτος και προκαλεί μέθη και αύξηση των σαρκών ‘ ο δε κιρρός [ πυρρόξανθος ] οίνος  ο οποίος είναι ενδιάμεσος ,έχει και τις ιδιότητες ενδιάμεσες μεταξύ  και των δύο. Προτιμότερος  για χρήση  βεβαίως και στην υγίεια και στην ασθένεια είναι ο λευκός οίνος.

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Μελαγχολία και Ιδιοφυ’ί’α »,  { 954 a , 954 b }.

Ο μελαγχολικός χυμός είναι αναμεμειγμένος από την φύση ,διότι είναι κράμα θερμού και ψυχρού .Γι’ αυτό η μέλαινα χολή και πολύ θερμή και πολύ ψυχρή γίνεται. Αναλόγα με τη ποιότητα και την ποσότητα του μίγματος της μελαίνης χολή ,που έχει ο καθένας μέσα του, εμφανίζονται διάφοροι χαρακτήρες : A’. Όσοι έχουν μέλαινα  χολή ,ψυχρή  και άφθονη. Β’. Όσοι  έχουν μέλαινα χολή  θερμή και σε υπερβολική ποσότητα Γ’. Όσοι  έχουν μέλαινα χολή  σε μέση κατάσταση θερμοκρασίας …. Η μέλαινα χολή είναι εκ φύσεως ψυχρή. Έτσι ,εάν το κράμα αυτής είναι ψυχρότερο ,κάνει τον άνθρωπο δειλό .Διότι το κράμα έχει ανοίξει τον δρόμο στον φόβον ‘ και ο φόβος παγώνει τον άνθρωπο. Εάν δε το κράμα της μελαίνης χολής  είναι θερμότερο ,ο φόβος μετριάζει [ δεν μηδενίζει ] την θερμότητα και ο άνθρωπος παραμένει απαθής ,ακόμη και μέσα στο φόβο.

                         ΧΟΛΗ  και ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ  {  ΨΥΧΡΗ  –  ΘΕΡΜΗ – ΜΕΣΗ }.

Σάρωση_20200417 (3)

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ – » Περί γενέσεως και φθοράς », [ Β’.329 b ].

Η  επίδρασις  της θερμοκρασίας { ΘΕΡΜΟΝ  –  ΨΥΧΡΟΝ } στην χολή.

Αν η ψυχρή  μέλαινα χολή βρίσκεται σε υπερβολική ποσότητα στο σώμα ,προξενεί αποπληξία ,νάρκη ,αθυμία ,φοβίες .Αν υπερθερμανθεί προξενεί ,ευθυμία με ή χωρίς  τραγούδια,έκσταση και εξανθήματα…. Πρέπει δε τα στοιχεία να είναι αμοιβαίως »ποιητικά’ [ όταν ποιεί κάτι το ένα στο άλλο ] και »παθητικά» [ όταν παθαίνει κάτι,το ένα από το άλλο] ‘ διότι αναμειγνύονται [ τα στοιχεία ] και μεταβάλλονται[ από το ένα στοιχείο στο άλλο ]. Όμως το θερμό με το ψυχρό και το υγρό με το ξηρό ,λαμβάνουν τα ονόματά τους ,επειδή το πρώτο ζεύγος στοιχείων είναι »ποιητικόν » και το δεύτερο ζεύγος στοιχείων ,επειδή είναι »παθητικόν ».

InkedInkedΣάρωση_20200418_LI
InkedΣάρωση_20200418 (3)_LI

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Προβλήματα », { 954 a , 955 a }.

Λ. » Όσα περί φρόνησιν και νούν και σοφίαν ».

..{ ας πούμε } ότι ο εν λόγω χυμός , ο μελαγχολικός ,είναι ήδη αναμεμειγμένος από την φύση ,διότι είναι κράμα θερμού και ψυχρού επειδή από τούτα τα διπλά στοιχεία έχει συσταθεί η φύσις..Γι’ αυτόν τον λόγον και  η μέλαινα χολή και πάρα πολύ θερμή και πάρα πολύ ψυχρή γίνεται. Διότι το ίδιο πράγμα εκ φύσεως έχει γεννηθεί  αυτά  να παθαίνει       [ δηλ. να γίνεται ]  και από το ένα και από το άλλο [  και θερμόν και ψυχρόν ].

Όταν το κράμα της μελαίνης χολής γίνεται, αφ’ ενός μεν ψυχρότερον [ του πρέποντος ] ,όπως ακριβώς έχει ειπωθεί ,προκαλεί κάθε είδους αθυμίας [ δυσθημίες]  ,αφ’ετέρου δε θερμότερον [ του πρέποντος ] προκαλεί  ευθυμία  [ ευφορία].Γι’ αυτόν τον λόγον και τα παιδιά είναι πιο εύθυμα  ,ενώ οι γέροντες πιο δύσθυμοι ,διότι τα μεν παιδιά είναι θερμά ,οι δε γέροντες ψυχροί ‘ διότι τα γηρατειά είναι ένα είδος καταψύξεως .

bandicam 2020-04-18 20-18-39-068
cea3ceaccf81cf89cf83ceb7_20191027-4

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ  – » Περί ζώων μορίων », { Δ΄, II }.

Αυτοί που λένε ,ότι η φύσις της  χολής υπάρχει χάριν κάποιας αισθήσεως , σφάλλουν . Ισχυρίζονται ,ότι η χρήση της είναι  να επιδρά στο μέρος  της ψυχής που εδράζεται  στο ήπαρ ,ερεθίζοντάς το   και  καταπραύνοντάς το , όταν ρέει ελεύθερα . Μερικά  δε από τα ζώα δεν έχουν χολή…… Ακόμη  και μέσα στα ίδια τα γένη, άλλα μεν [ είδη ] φαίνεται ότι έχουν [ χολή ] ,άλλα δε ότι δεν έχουν ,όπως  συμβαίνει με τους μύες [ ποντίκια ].Στην κατηγορία αυτή ανήκει και ο άνθρωπος  ‘διότι μερικοί φαίνεται ότι έχουν την χολή επάνω στο ήπαρ , μερικοί ότι δεν έχουν.